Wandering Earth
Thành viên nổi tiếng
Nhìn vào toàn bộ bức tranh "vòng tròn cạm bẫy" mà VTV vừa bóc trần, không chỉ các nạn nhân mà tất cả người xem đều có cảm giác những người mau hợp đồng kỳ nghỉ là bị lừa. Nhưng có một thực tế mà chúng ta phải thẳng thắn thừa nhận: đây là giao dịch "thuận mua vừa bán, tự nguyện ký kết", những tập đoàn "lừa đảo" này không hề "tay không bắt giặc", chúng có cả một hội đồng luật sư sừng sỏ đứng sau để thiết kế những bản hợp đồng dân sự tinh vi, chưa kể có thể có những resort, du thuyền... liên kết thật.
Nhưng tôi nghĩ, không phải vì vậy mà các cơ quan chức năng bó tay trước vấn nạn này.
Chi tiết "muốn bán hợp đồng kỳ nghỉ phải nộp thêm tiền" chính là tử huyệt của bọn chúng. Khi sales dựng lên các kịch bản về "đối tác nước ngoài" hay "khách hàng VIP" để ép nạn nhân nộp thêm tiền cọc chuyển nhượng, đây không còn là quan hệ dân sự nữa. Nếu công an điều tra ra đối tác nước ngoài, khách VIP mà sale dùng để dụ nạn nhân là ảo thì đây chính là hành vi dùng thủ đoạn gian dối để dịch chuyển tài sản - định nghĩa kinh điển của tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản (Điều 174 Bộ luật Hình sự). Hay việc xác minh thực địa các dự án "trên giấy" mà chúng dùng để lòe người già tại hội thảo cũng có thể tìm ra manh mối. Nếu anh bán một kỳ nghỉ tại một resort mà anh không hề có quyền sở hữu phòng hoặc liên kết hợp pháp, anh đã cấu thành hành vi lừa đảo ngay từ khi đặt bút ký hợp đồng đầu tiên.
Để tránh những kiểu cạm bẫy hợp đồng kỳ nghỉ hoặc tương tự, cơ quan bảo vệ người tiêu dùng cần phải can thiệp bằng một bàn tay sắt mang tính hành chính. Không thể để các doanh nghiệp tự ý soạn thảo những bản hợp đồng dài hàng chục trang cài cắm toàn điều khoản "vô hiệu" kiểu: không được hủy ngang, không hoàn lại tiền trong mọi trường hợp, tiền cọc tự động biến thành phí dịch vụ... Cơ quan quản lý hoàn toàn có thể đưa loại hình "Hợp đồng sở hữu kỳ nghỉ" vào Danh mục các hợp đồng mẫu bắt buộc phải đăng ký và phê duyệt nội dung trước khi áp dụng với người dân (tương tự như mua bán căn hộ chung cư). Nếu hợp đồng không qua kiểm duyệt, doanh nghiệp không được phép mở hội thảo bán hàng. Đồng thời, cần áp dụng quy định về "Thời gian suy nghĩ" - cho phép người mua có quyền hủy hợp đồng và nhận lại 100% tiền trong vòng 7 đến 14 ngày mà không cần lý do. Đây là tấm khiên bảo vệ tối cao khi người giàu đã thoát khỏi môi trường bị thao túng tâm lý tại hội thảo và lấy lại sự tỉnh táo.
Một khía cạnh khác cơ quan chức năng hoàn toàn có thể kiểm tra: dòng tiền. Một công ty lấy được 15 tỷ của bà Phương (một người đã mua hàng chục hợp đồng kỳ nghỉ, nay đã qua đời) hay hàng trăm tỷ của các nạn nhân khác, dòng tiền đó không thể bốc hơi vào không khí. Theo tôi, cần kiểm tra đột xuất các tài khoản POS quẹt thẻ tại các khách sạn 5 sao nơi diễn ra hội thảo. Dòng tiền khổng lồ đó có được xuất hóa đơn VAT hợp pháp không? Hay chúng được dòng tiền chạy lòng vòng qua tài khoản cá nhân của các sales, các công ty con trong hệ sinh thái để né thuế và tẩu tán? Khi cơ quan thuế sờ gáy và áp dụng biện pháp phong tỏa tài khoản khẩn cấp để phục vụ điều tra dấu hiệu trốn thuế, các tập đoàn này sẽ bị tê liệt hoàn toàn, không còn nguồn lực để nuôi bộ máy sales tinh vi và quan trọng nhất là giữ lại được tiền để khắc phục hậu quả cho người dân.
Cơ quan quản lý du lịch cũng không thể đứng ngoài cuộc khi danh tiếng của ngành du lịch nghỉ dưỡng bị bôi bẩn bởi những kẻ lừa đảo tài chính. Bộ cần có một hệ thống định danh rõ ràng: Đâu là mô hình Timeshare (sở hữu kỳ nghỉ) chân chính của các tập đoàn lớn, và đâu là mô hình biến tướng. Việc công khai một "danh sách đen" các công ty đang bị thanh tra hoặc có nhiều khiếu nại lên các phương tiện thông tin đại chúng sẽ là gáo nước lạnh dập tắt mọi sự hào nhoáng, sang chảnh mà các công ty này cố tình dựng lên để lòe khách hàng.
Thực sự chúng ta không ai không bức xúc khi xem phóng sự của VTV. Điều đáng nói là đây không phải là câu chuyện mới. Chính VTV cách đây ba năm đã có phóng sự phản ánh về hợp đồng kỳ nghỉ. Vì vậy, đã đến lúc cần ra tay dọn sạch các loại cạm bẫy, mà tôi nói thẳng là lừa đảo, như vậy.