Đoạn Video
Ảnh
Ánh Bình Minh
Thành viên nổi tiếng
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 185/2026/NĐ-CP quy định về tổ chức, hoạt động cùng các chế độ, chính sách dành cho người hoạt động không chuyên trách tại thôn, tổ dân phố. Một trong những điểm đáng chú ý là việc quy định cụ thể về chế độ bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo hiểm y tế (BHYT) đối với lực lượng này.
Những chức danh nào được hưởng BHXH bắt buộc?
Theo Điều 14 của Nghị định, mỗi thôn hoặc tổ dân phố được bố trí tối đa 3 người hoạt động không chuyên trách, gồm: Trưởng thôn hoặc Tổ trưởng tổ dân phố, Bí thư Chi bộ và Trưởng Ban Công tác Mặt trận.
Khoản 3 Điều 16 nêu rõ, những người đảm nhiệm các chức danh trên sẽ được tham gia BHXH bắt buộc, BHYT và được hưởng các chế độ, chính sách khác theo quy định của pháp luật hiện hành. Quy định này được kỳ vọng sẽ góp phần bảo đảm quyền lợi an sinh, đồng thời tạo động lực để đội ngũ cán bộ cơ sở yên tâm công tác lâu dài.
Ngân sách hỗ trợ cả phụ cấp và đóng BHXH
Để bảo đảm nguồn kinh phí thực hiện, Điều 15 quy định ngân sách nhà nước sẽ khoán quỹ phụ cấp hằng tháng cho từng thôn, tổ dân phố. Khoản kinh phí này đã bao gồm phần hỗ trợ đóng BHXH cho các chức danh được hưởng chế độ.
Mức khoán được chia thành hai nhóm. Đối với các thôn có từ 700 hộ gia đình trở lên, tổ dân phố có từ 1.000 hộ gia đình trở lên hoặc các địa bàn trọng điểm về quốc phòng, an ninh, khu vực biên giới, hải đảo, thôn đặc biệt khó khăn, mức khoán bằng 8 lần mức lương cơ sở.
Trong khi đó, các thôn và tổ dân phố còn lại được áp dụng mức khoán bằng 6,5 lần mức lương cơ sở.
Quy định rõ nguồn kinh phí chi trả
Theo Điều 17 của Nghị định, kinh phí thực hiện các chế độ, chính sách cho người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố sẽ do ngân sách nhà nước bảo đảm theo phân cấp ngân sách hiện hành.
Đối với BHYT, nguồn kinh phí thực hiện theo quy định của pháp luật về BHYT. Các chế độ BHXH sẽ do Quỹ BHXH chi trả theo quy định hiện hành.
Địa phương phải bảo đảm quyền lợi trong giai đoạn chuyển tiếp
Nghị định 185/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 26/5/2026, trong khi Luật BHXH năm 2024 đã có hiệu lực từ ngày 1/7/2025. Vì vậy, Nghị định cũng bổ sung quy định chuyển tiếp nhằm bảo đảm quyền lợi cho người hoạt động không chuyên trách ở cơ sở.
Cụ thể, việc đóng BHXH bắt buộc trong thời gian chuyển tiếp vẫn tiếp tục được thực hiện. Các địa phương có trách nhiệm rà soát, cân đối và bố trí nguồn kinh phí để đóng hoặc truy đóng BHXH đầy đủ, kịp thời, tránh làm gián đoạn quá trình tham gia bảo hiểm cũng như ảnh hưởng đến quyền lợi an sinh của người lao động.
Việc quy định rõ đối tượng tham gia, mức hỗ trợ, nguồn kinh phí và trách nhiệm đóng, chi trả BHXH cho thấy sự quan tâm của Nhà nước đối với lực lượng hoạt động không chuyên trách ở cơ sở, đồng thời góp phần tăng cường hiệu quả của hệ thống an sinh xã hội.
Những chức danh nào được hưởng BHXH bắt buộc?
Theo Điều 14 của Nghị định, mỗi thôn hoặc tổ dân phố được bố trí tối đa 3 người hoạt động không chuyên trách, gồm: Trưởng thôn hoặc Tổ trưởng tổ dân phố, Bí thư Chi bộ và Trưởng Ban Công tác Mặt trận.
Khoản 3 Điều 16 nêu rõ, những người đảm nhiệm các chức danh trên sẽ được tham gia BHXH bắt buộc, BHYT và được hưởng các chế độ, chính sách khác theo quy định của pháp luật hiện hành. Quy định này được kỳ vọng sẽ góp phần bảo đảm quyền lợi an sinh, đồng thời tạo động lực để đội ngũ cán bộ cơ sở yên tâm công tác lâu dài.
Ngân sách hỗ trợ cả phụ cấp và đóng BHXH
Để bảo đảm nguồn kinh phí thực hiện, Điều 15 quy định ngân sách nhà nước sẽ khoán quỹ phụ cấp hằng tháng cho từng thôn, tổ dân phố. Khoản kinh phí này đã bao gồm phần hỗ trợ đóng BHXH cho các chức danh được hưởng chế độ.
Mức khoán được chia thành hai nhóm. Đối với các thôn có từ 700 hộ gia đình trở lên, tổ dân phố có từ 1.000 hộ gia đình trở lên hoặc các địa bàn trọng điểm về quốc phòng, an ninh, khu vực biên giới, hải đảo, thôn đặc biệt khó khăn, mức khoán bằng 8 lần mức lương cơ sở.
Trong khi đó, các thôn và tổ dân phố còn lại được áp dụng mức khoán bằng 6,5 lần mức lương cơ sở.
Quy định rõ nguồn kinh phí chi trả
Theo Điều 17 của Nghị định, kinh phí thực hiện các chế độ, chính sách cho người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố sẽ do ngân sách nhà nước bảo đảm theo phân cấp ngân sách hiện hành.
Đối với BHYT, nguồn kinh phí thực hiện theo quy định của pháp luật về BHYT. Các chế độ BHXH sẽ do Quỹ BHXH chi trả theo quy định hiện hành.
Địa phương phải bảo đảm quyền lợi trong giai đoạn chuyển tiếp
Nghị định 185/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 26/5/2026, trong khi Luật BHXH năm 2024 đã có hiệu lực từ ngày 1/7/2025. Vì vậy, Nghị định cũng bổ sung quy định chuyển tiếp nhằm bảo đảm quyền lợi cho người hoạt động không chuyên trách ở cơ sở.
Cụ thể, việc đóng BHXH bắt buộc trong thời gian chuyển tiếp vẫn tiếp tục được thực hiện. Các địa phương có trách nhiệm rà soát, cân đối và bố trí nguồn kinh phí để đóng hoặc truy đóng BHXH đầy đủ, kịp thời, tránh làm gián đoạn quá trình tham gia bảo hiểm cũng như ảnh hưởng đến quyền lợi an sinh của người lao động.
Việc quy định rõ đối tượng tham gia, mức hỗ trợ, nguồn kinh phí và trách nhiệm đóng, chi trả BHXH cho thấy sự quan tâm của Nhà nước đối với lực lượng hoạt động không chuyên trách ở cơ sở, đồng thời góp phần tăng cường hiệu quả của hệ thống an sinh xã hội.
