Lê Nhã Linh✔
Thành viên nổi tiếng
Việc bà Nguyễn Thị Như Loan, cựu Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng giám đốc Công ty CP Quốc Cường Gia Lai, được chuyển từ 18 tháng tù cho hưởng án treo sang 11 tháng 18 ngày cải tạo không giam giữ xuất phát từ việc Tòa phúc thẩm xem xét lại mức hình phạt, đặc biệt là tình tiết toàn bộ hậu quả vụ án đã được khắc phục. Sau khi khấu trừ 116 ngày tạm giam, bà Loan được xác định đã chấp hành xong hình phạt, dù không được chấp nhận đề nghị miễn hình phạt.
Khắc phục toàn bộ hậu quả là căn cứ quan trọng để giảm án
Ngày 9/10, Tòa phúc thẩm TAND Tối cao tại TP.HCM thông tin về phán quyết được tuyên ngày 23/9 trong vụ án sai phạm liên quan đến khu đất 39-39B Bến Vân Đồn. Hội đồng xét xử (HĐXX) chấp nhận một phần kháng cáo của bà Nguyễn Thị Như Loan và một số bị cáo, điều chỉnh hình phạt đối với những người đủ căn cứ được xem xét giảm nhẹ.
Tại phiên sơ thẩm hồi tháng 4/2026, bà Loan bị TAND TP.HCM tuyên phạt 18 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí”. Không đồng tình với phán quyết, bà kháng cáo, đề nghị được miễn hình phạt.
Một trong những căn cứ quan trọng được xem xét ở cấp phúc thẩm là việc khắc phục hậu quả. Theo hồ sơ vụ án, bà Loan tự nguyện nộp thêm 500 triệu đồng. Cùng với các khoản tiền do những bị cáo khác bổ sung, toàn bộ hậu quả vụ án được tòa xác định đã được khắc phục.
Tuy nhiên, việc khắc phục hậu quả không đồng nghĩa với việc đương nhiên được miễn hình phạt. HĐXX chỉ chấp nhận một phần kháng cáo của bà Loan, giảm mức hình phạt và chuyển sang hình thức cải tạo không giam giữ, thay vì miễn hình phạt hoặc miễn trách nhiệm hình sự như đề nghị.
Vì sao mức án được chuyển sang cải tạo không giam giữ?
Điểm đáng chú ý trong phán quyết phúc thẩm là sau khi giảm 12 tháng tù so với mức án sơ thẩm, hình phạt tù đối với bà Loan được xác định còn 6 tháng. Theo nội dung phán quyết được báo chí đăng tải, mức hình phạt sau khi giảm thấp hơn mức khởi điểm của hình phạt tù trong khung hình phạt cơ bản áp dụng đối với tội danh. Trên cơ sở đó, HĐXX quyết định chuyển hình phạt sang cải tạo không giam giữ.
Đây là sự thay đổi về loại hình phạt, không phải quyết định tuyên bà Loan vô tội hay xóa bỏ trách nhiệm hình sự đối với hành vi đã bị xét xử.
Cải tạo không giam giữ là hình phạt không buộc người bị kết án phải cách ly khỏi xã hội để chấp hành án trong cơ sở giam giữ. Người bị kết án vẫn phải thực hiện những nghĩa vụ theo quy định pháp luật và bản án, quyết định của tòa án. Hình phạt này khác với án treo, vốn là việc miễn chấp hành hình phạt tù có điều kiện trong thời gian thử thách.
Trong trường hợp bà Loan, tòa không giữ nguyên hình thức tù cho hưởng án treo mà chuyển sang cải tạo không giam giữ, căn cứ vào mức hình phạt sau khi giảm và các tình tiết được xem xét tại cấp phúc thẩm.
Khấu trừ 116 ngày tạm giam, bà Loan đã chấp hành xong hình phạt
Theo phán quyết, bà Nguyễn Thị Như Loan bị tuyên phạt 11 tháng 18 ngày cải tạo không giam giữ. Thời gian bà bị tạm giam trong quá trình điều tra là 116 ngày được khấu trừ vào thời hạn chấp hành hình phạt.
Sau khi thực hiện việc khấu trừ, HĐXX xác định bà Loan đã chấp hành xong hình phạt. Vì vậy, bà không phải tiếp tục chấp hành thời gian cải tạo không giam giữ còn lại.
Kết quả này cần được hiểu chính xác: bà Loan đã chấp hành xong hình phạt theo bản án phúc thẩm, chứ không phải được miễn toàn bộ hình phạt ngay từ đầu.
Vụ án khu đất Bến Vân Đồn gây thất thoát hơn 542 tỷ đồng
Vụ án bắt nguồn từ quá trình chuyển nhượng khu đất 39-39B Bến Vân Đồn, có diện tích hơn 6.201 m², tại TP.HCM. Đây là khu đất có nguồn gốc tài sản Nhà nước, được giao cho các đơn vị thuộc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam quản lý, sử dụng.
Theo hồ sơ vụ án, quá trình chuyển nhượng phần vốn góp tại Công ty TNHH Phú Việt Tín thực chất là việc chuyển nhượng quyền kiểm soát khu đất nhưng không thực hiện định giá, đấu giá theo quy định. Những sai phạm trong quá trình này khiến tài sản Nhà nước bị thất thoát hơn 542,7 tỷ đồng.
Bà Loan bị xác định có liên quan đến việc nhận chuyển nhượng vốn góp tại Công ty Phú Việt Tín, sau đó chuyển nhượng lại dự án cho đối tác. Theo thông tin được công bố trong quá trình điều tra, bà và doanh nghiệp có liên quan hưởng lợi gần 300 tỷ đồng từ thương vụ này.
Vụ án có nhiều bị cáo thuộc các nhóm doanh nghiệp và cơ quan quản lý khác nhau. Tại phiên phúc thẩm, tòa xem xét kháng cáo của 11 trong tổng số 22 bị cáo, đồng thời đánh giá các tình tiết liên quan đến trách nhiệm hình sự và việc khắc phục hậu quả.
Như vậy, có ba yếu tố cần lưu ý trong việc thay đổi hình phạt đối với bà Nguyễn Thị Như Loan: hậu quả vụ án đã được khắc phục toàn bộ; mức hình phạt được giảm sau khi xem xét kháng cáo; và tòa có căn cứ chuyển từ hình phạt tù cho hưởng án treo sang cải tạo không giam giữ. Việc khấu trừ 116 ngày tạm giam dẫn đến kết luận bà đã chấp hành xong hình phạt theo bản án phúc thẩm, nhưng không đồng nghĩa với việc bà được miễn trách nhiệm hình sự.
Khắc phục toàn bộ hậu quả là căn cứ quan trọng để giảm án
Ngày 9/10, Tòa phúc thẩm TAND Tối cao tại TP.HCM thông tin về phán quyết được tuyên ngày 23/9 trong vụ án sai phạm liên quan đến khu đất 39-39B Bến Vân Đồn. Hội đồng xét xử (HĐXX) chấp nhận một phần kháng cáo của bà Nguyễn Thị Như Loan và một số bị cáo, điều chỉnh hình phạt đối với những người đủ căn cứ được xem xét giảm nhẹ.
Tại phiên sơ thẩm hồi tháng 4/2026, bà Loan bị TAND TP.HCM tuyên phạt 18 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí”. Không đồng tình với phán quyết, bà kháng cáo, đề nghị được miễn hình phạt.
Một trong những căn cứ quan trọng được xem xét ở cấp phúc thẩm là việc khắc phục hậu quả. Theo hồ sơ vụ án, bà Loan tự nguyện nộp thêm 500 triệu đồng. Cùng với các khoản tiền do những bị cáo khác bổ sung, toàn bộ hậu quả vụ án được tòa xác định đã được khắc phục.
Tuy nhiên, việc khắc phục hậu quả không đồng nghĩa với việc đương nhiên được miễn hình phạt. HĐXX chỉ chấp nhận một phần kháng cáo của bà Loan, giảm mức hình phạt và chuyển sang hình thức cải tạo không giam giữ, thay vì miễn hình phạt hoặc miễn trách nhiệm hình sự như đề nghị.
Vì sao mức án được chuyển sang cải tạo không giam giữ?
Điểm đáng chú ý trong phán quyết phúc thẩm là sau khi giảm 12 tháng tù so với mức án sơ thẩm, hình phạt tù đối với bà Loan được xác định còn 6 tháng. Theo nội dung phán quyết được báo chí đăng tải, mức hình phạt sau khi giảm thấp hơn mức khởi điểm của hình phạt tù trong khung hình phạt cơ bản áp dụng đối với tội danh. Trên cơ sở đó, HĐXX quyết định chuyển hình phạt sang cải tạo không giam giữ.
Đây là sự thay đổi về loại hình phạt, không phải quyết định tuyên bà Loan vô tội hay xóa bỏ trách nhiệm hình sự đối với hành vi đã bị xét xử.
Cải tạo không giam giữ là hình phạt không buộc người bị kết án phải cách ly khỏi xã hội để chấp hành án trong cơ sở giam giữ. Người bị kết án vẫn phải thực hiện những nghĩa vụ theo quy định pháp luật và bản án, quyết định của tòa án. Hình phạt này khác với án treo, vốn là việc miễn chấp hành hình phạt tù có điều kiện trong thời gian thử thách.
Trong trường hợp bà Loan, tòa không giữ nguyên hình thức tù cho hưởng án treo mà chuyển sang cải tạo không giam giữ, căn cứ vào mức hình phạt sau khi giảm và các tình tiết được xem xét tại cấp phúc thẩm.
Khấu trừ 116 ngày tạm giam, bà Loan đã chấp hành xong hình phạt
Theo phán quyết, bà Nguyễn Thị Như Loan bị tuyên phạt 11 tháng 18 ngày cải tạo không giam giữ. Thời gian bà bị tạm giam trong quá trình điều tra là 116 ngày được khấu trừ vào thời hạn chấp hành hình phạt.
Sau khi thực hiện việc khấu trừ, HĐXX xác định bà Loan đã chấp hành xong hình phạt. Vì vậy, bà không phải tiếp tục chấp hành thời gian cải tạo không giam giữ còn lại.
Kết quả này cần được hiểu chính xác: bà Loan đã chấp hành xong hình phạt theo bản án phúc thẩm, chứ không phải được miễn toàn bộ hình phạt ngay từ đầu.
Vụ án khu đất Bến Vân Đồn gây thất thoát hơn 542 tỷ đồng
Vụ án bắt nguồn từ quá trình chuyển nhượng khu đất 39-39B Bến Vân Đồn, có diện tích hơn 6.201 m², tại TP.HCM. Đây là khu đất có nguồn gốc tài sản Nhà nước, được giao cho các đơn vị thuộc Tập đoàn Công nghiệp Cao su Việt Nam quản lý, sử dụng.
Theo hồ sơ vụ án, quá trình chuyển nhượng phần vốn góp tại Công ty TNHH Phú Việt Tín thực chất là việc chuyển nhượng quyền kiểm soát khu đất nhưng không thực hiện định giá, đấu giá theo quy định. Những sai phạm trong quá trình này khiến tài sản Nhà nước bị thất thoát hơn 542,7 tỷ đồng.
Bà Loan bị xác định có liên quan đến việc nhận chuyển nhượng vốn góp tại Công ty Phú Việt Tín, sau đó chuyển nhượng lại dự án cho đối tác. Theo thông tin được công bố trong quá trình điều tra, bà và doanh nghiệp có liên quan hưởng lợi gần 300 tỷ đồng từ thương vụ này.
Vụ án có nhiều bị cáo thuộc các nhóm doanh nghiệp và cơ quan quản lý khác nhau. Tại phiên phúc thẩm, tòa xem xét kháng cáo của 11 trong tổng số 22 bị cáo, đồng thời đánh giá các tình tiết liên quan đến trách nhiệm hình sự và việc khắc phục hậu quả.
Như vậy, có ba yếu tố cần lưu ý trong việc thay đổi hình phạt đối với bà Nguyễn Thị Như Loan: hậu quả vụ án đã được khắc phục toàn bộ; mức hình phạt được giảm sau khi xem xét kháng cáo; và tòa có căn cứ chuyển từ hình phạt tù cho hưởng án treo sang cải tạo không giam giữ. Việc khấu trừ 116 ngày tạm giam dẫn đến kết luận bà đã chấp hành xong hình phạt theo bản án phúc thẩm, nhưng không đồng nghĩa với việc bà được miễn trách nhiệm hình sự.