4 trường hợp này sẽ được hoàn trả tiền đóng BHYT năm 2026: Người dân nên biết để tránh mất quyền lợi

[Phuong Chi]

Theo quy định hiện hành của Luật Bảo hiểm y tế và hướng dẫn từ cơ quan Bảo hiểm xã hội Việt Nam, từ năm 2026 sẽ có 4 trường hợp được hoàn trả tiền đóng BHYT.

Nhiều người tham gia bảo hiểm y tế (BHYT) nhưng chưa biết rằng trong một số trường hợp đặc biệt, khoản tiền đã đóng hoàn toàn có thể được cơ quan bảo hiểm xã hội hoàn trả theo quy định. Đây là quyền lợi chính đáng giúp người dân tránh bị thiệt khi thay đổi nhóm đối tượng tham gia hoặc phát sinh việc đóng trùng thẻ.

Theo quy định hiện hành của Luật Bảo hiểm y tế và hướng dẫn từ cơ quan Bảo hiểm xã hội Việt Nam, từ năm 2026 sẽ có 4 trường hợp được hoàn trả tiền đóng BHYT. Người dân cần nắm rõ để chủ động thực hiện thủ tục khi cần thiết.

4 trường hợp được hoàn trả tiền đóng BHYT năm 2026

Được cấp thẻ BHYT theo nhóm đối tượng mới

Một trong những trường hợp phổ biến nhất là người tham gia BHYT được chuyển sang nhóm đối tượng khác có quyền lợi ưu tiên hơn.

Ví dụ, một người trước đây tham gia BHYT theo hộ gia đình nhưng sau đó được doanh nghiệp đóng BHYT bắt buộc hoặc được Nhà nước hỗ trợ theo diện khác. Khi đó, thẻ BHYT mới sẽ thay thế thẻ cũ và người dân có thể được hoàn lại phần tiền đã đóng chưa sử dụng.

Theo quy định, khoản tiền được hoàn sẽ được tính dựa trên:

• Mức đóng BHYT trước đó.
• Khoảng thời gian còn lại của thẻ cũ chưa sử dụng.
• Thời gian tính hoàn trả được xác định kể từ thời điểm thẻ BHYT cấp theo nhóm mới bắt đầu có hiệu lực.

Được Nhà nước tăng mức hỗ trợ đóng BHYT

Một số đối tượng thuộc diện được ngân sách Nhà nước hỗ trợ mức đóng BHYT như hộ cận nghèo, học sinh, sinh viên hoặc người thuộc diện bảo trợ xã hội.

Trong trường hợp cơ quan có thẩm quyền ban hành quyết định tăng mức hỗ trợ, người đã đóng tiền theo mức cũ sẽ được xem xét hoàn trả phần chênh lệch tương ứng với thời gian chưa sử dụng thẻ.

Khoản hoàn trả được tính từ thời điểm chính sách hỗ trợ mới bắt đầu có hiệu lực.

Điều này giúp người tham gia BHYT không bị thiệt quyền lợi khi có thay đổi chính sách hỗ trợ từ Nhà nước.

Người tham gia qua đời trước khi thẻ BHYT có hiệu lực

Theo quy định hiện hành, nếu người tham gia BHYT không may qua đời trước thời điểm thẻ bắt đầu có giá trị sử dụng, thân nhân có thể làm thủ tục đề nghị hoàn trả số tiền đã đóng.

Số tiền được hoàn sẽ căn cứ vào:

• Thời gian thẻ chưa sử dụng.
• Mức đóng BHYT đã nộp trước đó.

Đây là chính sách nhằm đảm bảo quyền lợi tài chính cho gia đình người tham gia trong các tình huống không mong muốn.

Đóng trùng bảo hiểm y tế

Đóng trùng BHYT là tình trạng khá phổ biến hiện nay, đặc biệt với những người đồng thời tham gia theo nhiều nhóm đối tượng khác nhau.

Chẳng hạn, một người vừa tham gia BHYT hộ gia đình nhưng sau đó được công ty đóng BHYT bắt buộc hoặc học sinh đã được gia đình mua thẻ trước khi nhà trường tiếp tục thu BHYT.

Trong trường hợp này, người dân sẽ được hoàn trả khoản tiền đóng trùng tương ứng với thời gian chưa sử dụng của thẻ BHYT trước đó.

Cơ quan BHXH sẽ căn cứ vào dữ liệu tham gia để xác định khoảng thời gian trùng và thực hiện hoàn tiền theo quy định.

Hồ sơ cần chuẩn bị để nhận hoàn trả tiền BHYT

Để thực hiện thủ tục hoàn trả tiền BHYT trong năm 2026, người dân cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ theo hướng dẫn của cơ quan BHXH.

Thông thường, hồ sơ gồm:

• Tờ khai tham gia, điều chỉnh thông tin BHXH, BHYT theo mẫu TK1-TS.
• Bản sao căn cước công dân hoặc giấy tờ tùy thân hợp lệ.
• Thẻ BHYT đã cấp trước đó (nếu còn giữ).
• Các giấy tờ chứng minh việc thay đổi nhóm đối tượng hoặc đóng trùng BHYT.

Khi điền mẫu TK1-TS, người dân cần ghi rõ nội dung đề nghị hoàn trả tiền BHYT và cung cấp thông tin tài khoản ngân hàng để nhận tiền chuyển khoản.

Các chuyên gia khuyến cáo người dân nên thường xuyên kiểm tra quá trình tham gia BHYT để tránh tình trạng đóng trùng hoặc bỏ sót quyền lợi được hưởng.

Trong trường hợp thay đổi nơi làm việc, chuyển nhóm đối tượng tham gia hoặc phát hiện thẻ BHYT bị trùng thời gian sử dụng, người dân nên sớm liên hệ cơ quan BHXH để được hướng dẫn xử lý và hoàn trả tiền theo đúng quy định.

Việc nắm rõ các trường hợp được hoàn tiền BHYT không chỉ giúp đảm bảo quyền lợi cá nhân mà còn tránh lãng phí khoản chi không cần thiết.

Nguồn: thoibaovhnt.vn