Hoa Kỳ ngày nay✔
Thành viên nổi tiếng
Theo dõi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ Mỹ hôm nay (04/11, giờ Việt Nam), mình nhận thấy một hiện tượng khá thú vị: Đảng Dân chủ đang có một đêm bầu cử tích cực, giành thêm những vị trí quan trọng và tạo sức ép lớn lên quyền kiểm soát Quốc hội của đảng Cộng hòa.
Đáng chú ý, ứng viên Dân chủ Roy Cooper đã giành chiến thắng trong cuộc đua Thượng viện tại North Carolina, Jon Ossoff tái đắc cử ở Georgia và đảng Dân chủ cũng có thêm những chiến thắng tại Hạ viện. Tại Florida, các ứng viên Dân chủ thậm chí giành được 3 trong 4 khu vực bầu cử Hạ viện mà phe Cộng hòa đã điều chỉnh địa giới theo hướng có lợi cho mình.
Kết quả kiểm phiếu vẫn đang tiếp tục, đặc biệt là cuộc đua giành quyền kiểm soát Thượng viện. Nhưng những diễn biến ban đầu khiến mình nhớ đến một quy luật khá thú vị trong lịch sử chính trị Mỹ. Đó là đảng giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống thường có xu hướng mất lợi thế trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, diễn ra chỉ hai năm sau đó.
Điều này không phải hiện tượng mới. Theo thống kê của Brookings, trong 22 kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ kể từ năm 1938, đảng của tổng thống đã mất ghế tại Hạ viện trong 20 kỳ. Lịch sử có nhiều ví dụ đáng chú ý. Năm 1994, đảng Dân chủ của Tổng thống Bill Clinton mất 54 ghế Hạ viện. Năm 2010, đảng Dân chủ của Barack Obama mất 63 ghế. Đến năm 2018, đảng Cộng hòa của Donald Trump cũng mất 41 ghế tại Hạ viện.
Tại sao lại như vậy?
Mình nghĩ một phần nằm ở cách cử tri Mỹ sử dụng lá phiếu để điều chỉnh cán cân quyền lực. Khi một tổng thống đã cầm quyền được hai năm, những lời hứa tranh cử bắt đầu được đối chiếu với kết quả thực tế. Các vấn đề như kinh tế, giá cả, việc làm, nhập cư hay chính sách đối ngoại trở thành cơ sở để cử tri đánh giá chính quyền.
Những người không hài lòng có thể chuyển sang ủng hộ đảng đối lập. Ngay cả một bộ phận cử tri từng bỏ phiếu cho tổng thống cũng có thể muốn tạo ra một Quốc hội đủ sức giám sát và kiềm chế quyền lực Nhà Trắng.
Tất nhiên, xu hướng này thể hiện rõ nhất ở Hạ viện. Thượng viện có đặc thù riêng vì chỉ khoảng 1/3 số ghế được bầu lại sau mỗi hai năm, nên kết quả không nhất thiết đảo chiều cùng lúc với Hạ viện.
Điều mình thấy thú vị là chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ không đồng nghĩa với việc một đảng có thể thoải mái kiểm soát chính trường trong suốt bốn năm. Cứ hai năm, cử tri lại có cơ hội điều chỉnh cán cân quyền lực.
Nhìn từ góc độ này, diễn biến bầu cử năm nay không hẳn là một bất ngờ. Nó tiếp nối một xu hướng đã tồn tại trong nhiều thập kỷ của chính trị Mỹ: Đảng đang nắm quyền thường phải đối mặt với phản ứng của cử tri trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
Đáng chú ý, ứng viên Dân chủ Roy Cooper đã giành chiến thắng trong cuộc đua Thượng viện tại North Carolina, Jon Ossoff tái đắc cử ở Georgia và đảng Dân chủ cũng có thêm những chiến thắng tại Hạ viện. Tại Florida, các ứng viên Dân chủ thậm chí giành được 3 trong 4 khu vực bầu cử Hạ viện mà phe Cộng hòa đã điều chỉnh địa giới theo hướng có lợi cho mình.
Kết quả kiểm phiếu vẫn đang tiếp tục, đặc biệt là cuộc đua giành quyền kiểm soát Thượng viện. Nhưng những diễn biến ban đầu khiến mình nhớ đến một quy luật khá thú vị trong lịch sử chính trị Mỹ. Đó là đảng giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống thường có xu hướng mất lợi thế trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, diễn ra chỉ hai năm sau đó.
Điều này không phải hiện tượng mới. Theo thống kê của Brookings, trong 22 kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ kể từ năm 1938, đảng của tổng thống đã mất ghế tại Hạ viện trong 20 kỳ. Lịch sử có nhiều ví dụ đáng chú ý. Năm 1994, đảng Dân chủ của Tổng thống Bill Clinton mất 54 ghế Hạ viện. Năm 2010, đảng Dân chủ của Barack Obama mất 63 ghế. Đến năm 2018, đảng Cộng hòa của Donald Trump cũng mất 41 ghế tại Hạ viện.
Tại sao lại như vậy?
Mình nghĩ một phần nằm ở cách cử tri Mỹ sử dụng lá phiếu để điều chỉnh cán cân quyền lực. Khi một tổng thống đã cầm quyền được hai năm, những lời hứa tranh cử bắt đầu được đối chiếu với kết quả thực tế. Các vấn đề như kinh tế, giá cả, việc làm, nhập cư hay chính sách đối ngoại trở thành cơ sở để cử tri đánh giá chính quyền.
Những người không hài lòng có thể chuyển sang ủng hộ đảng đối lập. Ngay cả một bộ phận cử tri từng bỏ phiếu cho tổng thống cũng có thể muốn tạo ra một Quốc hội đủ sức giám sát và kiềm chế quyền lực Nhà Trắng.
Tất nhiên, xu hướng này thể hiện rõ nhất ở Hạ viện. Thượng viện có đặc thù riêng vì chỉ khoảng 1/3 số ghế được bầu lại sau mỗi hai năm, nên kết quả không nhất thiết đảo chiều cùng lúc với Hạ viện.
Điều mình thấy thú vị là chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ không đồng nghĩa với việc một đảng có thể thoải mái kiểm soát chính trường trong suốt bốn năm. Cứ hai năm, cử tri lại có cơ hội điều chỉnh cán cân quyền lực.
Nhìn từ góc độ này, diễn biến bầu cử năm nay không hẳn là một bất ngờ. Nó tiếp nối một xu hướng đã tồn tại trong nhiều thập kỷ của chính trị Mỹ: Đảng đang nắm quyền thường phải đối mặt với phản ứng của cử tri trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ.
