Liệu Mỹ có tham chiến tại Iran?

[David Dũng]

Tổng thống Mỹ dần mất kiên nhẫn khi xung đột Iran - Israel leo thang. Ông đe dọa tấn công quân sự nhưng vẫn phải cân nhắc các hậu quả chính trị.

Cuộc đối đầu giữa Iran và Israel đã bước sang ngày thứ sáu với những diễn biến căng thẳng. Trong bối cảnh này, Tổng thống Trump đang đứng trước một trong những quyết định khó khăn nhất kể từ khi quay trở lại Nhà Trắng: liệu có nên can thiệp quân sự trực tiếp vào Iran hay không.

Những lời đe dọa ngày càng cứng rắn của ông Trump đặt ra câu hỏi: đây là chiến lược gây sức ép để Iran "đầu hàng vô điều kiện" và quay lại đàm phán, hay ông thực sự đã sẵn sàng hành động quân sự?
Căng thẳng leo thang
Ngày 18-6, Israel tuyên bố hơn 50 chiến đấu cơ đã phá một cơ sở sản xuất máy ly tâm ở Tehran và tấn công nhiều cơ sở sản xuất vũ khí khác, bao gồm các nhà máy sản xuất nguyên liệu thô và thành phần lắp ráp tên lửa đất đối đất.
Đáp trả, Iran tuyên bố phóng tên lửa siêu vượt âm Fatath-1 trong đợt trả đũa thứ 11, đồng thời khẳng định đã kiểm soát hoàn toàn không phận Israel.
Những diễn biến này khiến ông Trump "dần mất kiên nhẫn". Ông tuyên bố bầu trời Iran đã bị kiểm soát toàn diện và ông biết chính xác nơi lãnh đạo tối cao Iran "đang ẩn náu".
Đây là sự thay đổi đáng kể so với tuần trước, khi ông còn can ngăn Israel tấn công Iran và thay đổi chế độ ở Tehran.
Ngày 17-6, Nhà Trắng cho biết ông Trump đã họp với Hội đồng An ninh quốc gia sau khi đưa ra những lời cảnh báo với Iran.
Các quan chức Mỹ cho biết ông Trump đang để ngỏ mọi khả năng. Lựa chọn có khả năng nhất mà ông đang cân nhắc là sử dụng bom "phá boongke" khổng lồ để phá hủy cơ sở hạt nhân Fordow nằm sâu trong lòng đất mà bom của Israel không thể chạm tới.
Tờ New York Times cho biết ông cũng đang cân nhắc cho phép máy bay tiếp nhiên liệu của Mỹ hỗ trợ máy bay chiến đấu Israel tiến sâu vào lãnh thổ Iran.
Trong ba ngày qua, ít nhất 30 máy bay tiếp nhiên liệu quân sự của Mỹ xuất hiện ở châu Âu, trong khi nhóm tàu sân bay thứ hai USS Nimitz được điều đến Trung Đông để chuẩn bị cho một cuộc tấn công có thể xảy ra.
Phát biểu mới nhất của ông Trump cho thấy nhà lãnh đạo Mỹ ngày càng nghiêng về khả năng hành động quân sự. "Tôi không có tâm trạng đàm phán với Iran", ông nói sau hội nghị nhóm G7 tại Canada.
Tính toán chính trị
Việc tham chiến sẽ là điều cuối cùng mà các chính quyền Mỹ mong muốn. "Bất kỳ ai cổ vũ Mỹ tham gia vào cuộc chiến với Iran hẳn đã quên đi những thảm họa của cuộc chiến Iraq và Afghanistan" - thượng nghị sĩ Chris Murphy nói trên CNN.
"Chúng ta đang ở thế phòng thủ mạnh mẽ trong khu vực để theo đuổi một thỏa thuận hòa bình" - Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ giải thích khi trở lại Quốc hội để điều trần