Philippines cảnh báo phạt tù tới 10 năm vì gạo, nhưng tàu hàng từ Việt Nam vẫn liên tục cập cảng

[Minh Home]

Trong bối cảnh giá gạo nội địa tiếp tục leo thang và nguy cơ thiếu hụt nguồn cung ngày càng lớn, Philippines vừa phát đi cảnh báo cứng rắn đối với các doanh nghiệp kinh doanh gạo nhập khẩu. Tuy nhiên, giữa lúc nước này siết chặt quản lý thị trường, các tàu chở gạo từ Việt Nam vẫn liên tục cập cảng với số lượng lớn.

Theo Bộ Nông nghiệp Philippines, các nhà bán lẻ, thương lái hoặc doanh nghiệp nhập khẩu vi phạm mức giá trần mới đối với gạo nhập khẩu có thể đối mặt với án tù lên tới 10 năm, bị phạt tối đa 1 triệu peso hoặc áp dụng đồng thời cả hai hình thức xử lý.

Động thái này được đưa ra sau khi Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. yêu cầu áp dụng mức giá trần tạm thời trong 30 ngày đối với gạo nhập khẩu loại 5% tấm nhằm kiềm chế đà tăng giá bán lẻ trên thị trường.

Theo giới chức Philippines, dù giá gạo thế giới đã hạ nhiệt và thuế nhập khẩu được giảm, giá bán lẻ trong nước vẫn ở mức cao, gây áp lực lớn lên người tiêu dùng.

Philippines siết mạnh thị trường gạo​

Bộ trưởng Nông nghiệp Francisco Tiu Laurel Jr. cho biết biện pháp lần này khác với cơ chế “giá bán lẻ đề xuất” trước đây vốn chủ yếu dựa trên sự tự nguyện của doanh nghiệp.

Theo ông, mức giá trần mới có tính bắt buộc và được bảo vệ bởi khung pháp lý chặt chẽ hơn.

Dựa trên Luật Giá cả của Philippines, gạo được xếp vào nhóm hàng hóa thiết yếu nên Chính phủ có quyền can thiệp khi xảy ra tình trạng tăng giá bị xem là bất hợp lý.

Ngoài án tù và tiền phạt, các cơ sở vi phạm còn có nguy cơ bị đình chỉ hoạt động, tịch thu hàng hóa, thu hồi giấy phép hoặc buộc đóng cửa.

Trong thời gian áp dụng giá trần, các đội thanh tra của Bộ Nông nghiệp Philippines sẽ tăng cường kiểm tra tại chợ truyền thống, siêu thị và các điểm bán lẻ gạo trên toàn quốc.

Gạo Việt Nam vẫn đổ mạnh vào Philippines​

Dù Philippines siết chặt quản lý thị trường, nguồn cung từ Việt Nam vẫn tiếp tục chiếm ưu thế lớn.

Theo Hiệp hội Lương thực Việt Nam, từ ngày 1/5 đến 11/5/2026 có 25 tàu vào các cảng Hồ Chí Minh và Mỹ Thới để xếp khoảng 168.650 tấn gạo xuất khẩu.

Đáng chú ý, trong số này chỉ có 2 tàu đi Malaysia và châu Phi, còn lại đều hướng tới Philippines.

Diễn biến này cho thấy nhu cầu nhập khẩu gạo của Philippines vẫn ở mức rất lớn trong bối cảnh sản xuất nội địa gặp nhiều khó khăn.

Một số dự báo cho rằng sản lượng lúa gạo của Philippines trong năm 2026 có thể giảm xuống mức thấp nhất trong khoảng một thập kỷ, chỉ còn khoảng 18,6–18,8 triệu tấn.

Áp lực nguồn cung cũng đang phản ánh trực tiếp lên giá bán lẻ. Hiện giá gạo tại Philippines dao động khoảng 55–63 peso/kg và có nguy cơ tiếp tục tăng nếu thời tiết bất lợi kéo dài.

Trong bối cảnh đó, Philippines được dự báo sẽ nhập khẩu khoảng 4,8 triệu tấn gạo trong năm 2026 mức cao nhất từ trước tới nay.

Việt Nam hiện vẫn là nguồn cung lớn nhất cho thị trường này, chiếm khoảng 87% tổng lượng gạo nhập khẩu của Philippines.