Minh Phương✔
Thành viên nổi tiếng
Làn sóng bạo lực bùng phát tại Pháp trong cuối tuần qua đã biến các cuộc biểu tình phản đối chi phí sinh hoạt và những bất cập trong hệ thống giáo dục thành những vụ đụng độ, phóng hỏa và cướp phá trên diện rộng. Hàng loạt cửa hàng, trong đó có các thương hiệu xa xỉ như Louis Vuitton, Christian Dior và Rolex, bị tấn công; tòa thị chính lịch sử tại Limoges bốc cháy, trong khi hơn 2.400 người bị bắt giữ trên toàn quốc. Bất ổn cũng xuất hiện tại một số thành phố của Italy, làm dấy lên lo ngại về những căng thẳng xã hội đang gia tăng tại châu Âu.
Theo Reuters và Associated Press (AP), Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã lên án các hành vi bạo lực, kêu gọi người dân đoàn kết và yêu cầu xử lý những người tham gia phá hoại tài sản. Tuy nhiên, đằng sau những hình ảnh đường phố hỗn loạn là nhiều vấn đề kinh tế, xã hội và chính trị đang tạo sức ép lên chính phủ Pháp, đặc biệt khi cuộc bầu cử tổng thống tiếp theo đang đến gần.
Cửa hàng Louis Vuitton, Dior, Rolex bị tấn công giữa đám đông hỗn loạn
Những hình ảnh từ Paris, Marseille và nhiều thành phố khác cho thấy quy mô tàn phá không chỉ giới hạn ở các cuộc đụng độ giữa người biểu tình và cảnh sát. Nhiều nhóm người che mặt đã lợi dụng tình trạng hỗn loạn để đập phá cửa kính, đột nhập cửa hàng và lấy đi hàng hóa.
Tại Marseille, cửa hàng Louis Vuitton trở thành một trong những mục tiêu gây chú ý. Các đoạn video được chia sẻ trên mạng ghi lại cảnh một nhóm người sử dụng cổng kim loại để tấn công mặt tiền kính, sau đó tìm cách phá cửa vào bên trong. Nhiều mảnh kính vỡ nằm ngổn ngang trên sàn, các khu vực trưng bày hàng hóa bị xáo trộn nghiêm trọng.
Cửa hàng Christian Dior tại Paris cũng chịu thiệt hại, trong khi đồng hồ Rolex tại một cơ sở kinh doanh ở Marseille bị lấy khỏi hộp trưng bày. Một số cửa hiệu xuất hiện những dòng chữ graffiti trên mặt tiền. Các cơ sở kinh doanh thông thường, siêu thị và cửa hàng bán lẻ cũng không tránh khỏi tình trạng cướp phá.
Không khí hỗn loạn còn khiến nhiều chủ cửa hàng phải trực tiếp đối mặt với đám đông để bảo vệ tài sản. Một số video ghi lại cảnh người dân phản đối hành vi lấy hàng trái phép, nhưng những lời can ngăn không ngăn được các nhóm người tiếp tục tiến vào cửa hiệu.
Điều đáng chú ý là các vụ cướp phá diễn ra bên lề những cuộc biểu tình có nhiều người tham gia vì các yêu cầu kinh tế và xã hội. Bởi vậy, giới chức Pháp đang cố gắng phân biệt giữa quyền biểu tình ôn hòa với hành vi bạo lực, phá hoại và chiếm đoạt tài sản.
Theo Reuters, thiệt hại đã lan tới nhiều cơ sở kinh doanh trên cả nước. Riêng hệ thống siêu thị Carrefour có khoảng 50 cửa hàng bị ảnh hưởng, với tổng thiệt hại được ước tính lên tới hàng chục triệu euro. Con số này cho thấy hậu quả kinh tế của bạo loạn không chỉ nằm ở những thương hiệu xa xỉ xuất hiện trong các video lan truyền trên mạng xã hội.
Tòa thị chính Limoges cháy lớn, công trình lịch sử gần như bị phá hủy
Một trong những hình ảnh gây chấn động nhất là vụ cháy tòa thị chính tại Limoges, thành phố thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine ở miền tây nước Pháp.
Công trình được khánh thành năm 1883, có tuổi đời 143 năm tính đến năm 2026, là một trong những biểu tượng kiến trúc và hành chính của thành phố. Tòa nhà từng tồn tại qua hai cuộc chiến tranh thế giới, nhưng bị hư hại đặc biệt nghiêm trọng trong vụ hỏa hoạn ngày 17/10.
Tòa thị chính Limoges gần như bị phá hủy
Theo các bản tin của Euronews và truyền thông Pháp, những người bị cáo buộc tham gia gây rối đã đột nhập tòa nhà rồi phóng hỏa. Ngọn lửa nhanh chóng lan lên mái, khiến phần mái sụp đổ và tháp đồng hồ mang tính biểu tượng bị phá hủy. Phần lớn công trình bị tàn phá, trong khi hoạt động tiếp nhận người dân trực tiếp tại tòa thị chính phải ngừng lại.
Đây không đơn thuần là thiệt hại đối với một trụ sở hành chính. Tòa thị chính là nơi người dân thực hiện nhiều thủ tục công, từ giấy tờ hộ tịch đến các dịch vụ hành chính thiết yếu. Việc công trình bị phá hủy khiến chính quyền địa phương phải tổ chức lại hoạt động phục vụ người dân trong điều kiện hạn chế.
Thị trưởng Limoges Guillaume Guérin cho rằng vụ tấn công có dấu hiệu được chuẩn bị trước. Ông nhận định một số người tham gia đã mang theo dụng cụ phá cửa, biết cách tiếp cận các lối vào và lợi dụng việc lực lượng an ninh phải xử lý nhiều điểm nóng cùng lúc.
Ông Guérin cũng chỉ trích công tác bảo đảm an ninh, cho rằng vụ cháy có thể đã được ngăn chặn nếu lực lượng chức năng có đủ khả năng kiểm soát tình hình. Sau vụ việc, ông yêu cầu chính phủ đưa ra cam kết hỗ trợ cụ thể để tái thiết thành phố và khôi phục trụ sở hành chính.
Thủ tướng Pháp Sébastien Lecornu cho biết chính phủ sẽ hỗ trợ xây dựng lại tòa thị chính. Ngày 18/10, các quan chức và người dân địa phương đã tập trung, tổ chức cuộc tuần hành mang tính biểu tượng tới công trình bị cháy để thể hiện sự đoàn kết và phản đối bạo lực.
Vụ hỏa hoạn tại Limoges trở thành biểu tượng cho mức độ nghiêm trọng của đợt bất ổn lần này: một công trình công cộng gắn với lịch sử thành phố bị phá hủy ngay trong làn sóng biểu tình nhằm phản đối những khó khăn trong đời sống.
Bạo lực lan rộng, cảnh sát phải đối phó với nhiều điểm nóng
Không chỉ Limoges, nhiều thành phố lớn của Pháp cũng ghi nhận các vụ đụng độ và phá hoại trong ngày 17/10.
Tại Marseille, những người đeo khẩu trang và mặc áo trùm đầu xông vào tòa thị chính, phá hoại tượng Marianne, biểu tượng của nền Cộng hòa Pháp. Tại Lyon, một văn phòng du lịch bị phóng hỏa. Ở Paris, đụng độ xảy ra tại quảng trường Place de la République và khu vực gần ga Gare du Nord, trong khi một số nhóm gây rối tìm cách tiếp cận những địa điểm nhạy cảm về an ninh.
Theo Reuters và AP, tình trạng bạo lực đã khiến lực lượng an ninh phải triển khai trên nhiều địa bàn cùng lúc. Các nhóm gây rối di chuyển nhanh, tập trung tại những khu vực khác nhau, đốt phá tài sản và đối đầu với cảnh sát. Điều này gây khó khăn cho việc điều động lực lượng để bảo vệ các công trình công cộng và khu thương mại.
Một số quan chức địa phương cho rằng những người quá khích đã lợi dụng các cuộc biểu tình đông người để thực hiện hành vi phá hoại. Tuy nhiên, các nhận định về vai trò của những nhóm chính trị cực đoan vẫn cần được phân biệt với kết quả điều tra chính thức về từng vụ việc.
Mức độ bất ổn cũng đặt ra câu hỏi về khả năng dự báo và chuẩn bị của cơ quan an ninh. Khi các cuộc biểu tình ban đầu diễn ra tương đối ôn hòa nhưng nhanh chóng chuyển thành bạo lực ở nhiều thành phố, chính quyền phải đối mặt với áp lực vừa khôi phục trật tự, vừa tránh làm gia tăng căng thẳng với những người biểu tình không tham gia phá hoại.
Hơn 2.400 người bị bắt, ông Macron kêu gọi đoàn kết
Theo số liệu được Reuters, AP và The Guardian đưa tin ngày 18/10, hơn 2.400 người đã bị bắt giữ trên toàn nước Pháp sau đợt bạo lực cuối tuần. Riêng Paris ghi nhận 855 trường hợp bị bắt. Gần 1.000 cảnh sát và nhân viên cứu hỏa bị thương theo các báo cáo được công bố, cho thấy mức độ nghiêm trọng của các cuộc đụng độ.
Trong bài phát biểu trên truyền hình tối 18/10, Tổng thống Emmanuel Macron lên án những hành vi bạo lực, đồng thời kêu gọi người dân đoàn kết. Ông nhấn mạnh cần phân biệt những người biểu tình có yêu cầu chính đáng với các nhóm sử dụng bạo lực để phá hoại tài sản và gây mất trật tự.
Nhà lãnh đạo Pháp bày tỏ sự phẫn nộ trước cảnh các cửa hàng, công trình công cộng và tòa thị chính bị tấn công. Thông điệp của ông tập trung vào việc bảo vệ các thiết chế cộng hòa, khôi phục an ninh và đưa những người chịu trách nhiệm về hành vi phá hoại ra trước pháp luật.
Chính phủ Pháp cho rằng các nhóm cực tả cực đoan và những đối tượng lợi dụng cơ hội gây rối có vai trò trong các vụ bạo lực. Trong khi đó, phe đối lập chỉ trích chính quyền về công tác chuẩn bị an ninh và cách xử lý những bất bình xã hội tích tụ trong thời gian dài.
Các tranh cãi diễn ra trong bối cảnh cuộc bầu cử tổng thống Pháp tiếp theo đang đến gần. Bất ổn đường phố vì thế không chỉ là vấn đề an ninh mà còn có thể trở thành tâm điểm của cuộc tranh luận về năng lực điều hành, chính sách kinh tế và trách nhiệm của chính phủ.
Chi phí sinh hoạt và giáo dục là những nguồn cơn bất bình
Làn sóng biểu tình tại Pháp xuất phát từ nhiều mối quan ngại, nổi bật là giá cả sinh hoạt, chất lượng dịch vụ công và tình trạng thiếu nguồn lực trong hệ thống giáo dục.
Học sinh, sinh viên và những người lao động chịu áp lực chi phí sinh hoạt đã tham gia các cuộc xuống đường với yêu cầu cải thiện điều kiện sống, tăng cường đầu tư cho trường học và xem xét lại những chính sách kinh tế của chính phủ.
Những bất bình này gợi nhớ đến phong trào Áo vàng (Gilets jaunes) bùng phát năm 2018, khi kế hoạch tăng thuế nhiên liệu châm ngòi cho các cuộc biểu tình lớn trên toàn quốc. Tuy nhiên, không nên đánh đồng hai phong trào: đợt bất ổn tháng 10/2026 có bối cảnh và thành phần tham gia riêng, còn mức độ liên quan giữa các nhóm chính trị với những vụ phá hoại vẫn cần được xác minh.
Điểm đáng lưu ý là các yêu cầu xã hội và hành vi bạo lực đã cùng xuất hiện trong một đợt huy động đông người. Khi các cuộc biểu tình bị chuyển hướng sang cướp phá, phóng hỏa và tấn công công trình công cộng, những yêu cầu ban đầu có nguy cơ bị lu mờ, đồng thời gây tổn thất cho chính cộng đồng dân cư và các doanh nghiệp tại địa phương.
Bài toán đối với chính phủ Pháp vì thế có hai vế: khôi phục trật tự và xử lý những hành vi phạm pháp, nhưng đồng thời phải tìm cách giải quyết những bất bình về kinh tế và chất lượng dịch vụ công đã khiến nhiều người xuống đường.
Bất ổn tại Italy, biểu tình về nhà ở ở Bồ Đào Nha
Bất ổn cuối tuần không chỉ xuất hiện tại Pháp. Tại Italy, các cuộc biểu tình phản đối chi phí sinh hoạt và chất lượng dịch vụ công cũng dẫn đến đụng độ tại một số thành phố, trong đó Milan là điểm nóng đáng chú ý.
Theo Reuters, ngày 18/10, cảnh sát chống bạo động tại Milan sử dụng hơi cay và vòi rồng để giải tán các nhóm người ném đồ vật, đốt phá và tấn công cửa hàng ở khu vực trung tâm, gần quảng trường Piazza del Duomo. Một số cơ sở kinh doanh bị đập vỡ kính, trong khi thùng rác và phương tiện giao thông bị phá hoại.
Các vụ việc diễn ra sau những cuộc biểu tình từ ngày 17/10 tại Milan và một số đô thị miền bắc Italy, trong đó có Bologna, Brescia, Bergamo và Turin. Giới chức Milan đã tạm giữ hơn 60 người để điều tra sau các vụ đụng độ ngày Chủ nhật; trước đó, 28 người bị bắt trong các sự việc hôm thứ Bảy.
Thủ tướng Italy Giorgia Meloni lên án hành vi lợi dụng biểu tình để tấn công lực lượng an ninh và phá hoại thành phố. Bà nhấn mạnh quyền biểu tình không đồng nghĩa với quyền phá hủy tài sản công cộng. Chính phủ Italy dự kiến tổ chức cuộc họp an ninh để bàn biện pháp ứng phó.
Tại Bồ Đào Nha, các cuộc biểu tình ở Lisbon tập trung nhiều hơn vào vấn đề nhà ở, giá thuê tăng và tiền lương không theo kịp chi phí sinh hoạt. Người biểu tình yêu cầu cải thiện thu nhập, tăng lương hưu và có giải pháp đối với chi phí nhà ở, nhiên liệu.
Dù vậy, cần phân biệt rõ tính chất các sự kiện. Tại Pháp và một số thành phố Italy, biểu tình đã đi kèm những vụ đụng độ và phá hoại nghiêm trọng. Trong khi đó, các yêu cầu về nhà ở và thu nhập tại Lisbon không đồng nghĩa với tình trạng bạo loạn tương tự.
Châu Âu đối mặt sức ép kép: Bất ổn xã hội và an ninh đô thị
Những diễn biến cuối tuần cho thấy chi phí sinh hoạt, chất lượng dịch vụ công và khả năng tiếp cận nhà ở tiếp tục là những vấn đề gây bất bình tại nhiều thành phố châu Âu. Tuy nhiên, từ bất mãn xã hội đến bạo lực không phải là một quá trình tất yếu.
Tại Pháp, hậu quả trước mắt là hàng loạt cửa hàng bị cướp phá, cơ sở kinh doanh chịu thiệt hại lớn, lực lượng an ninh bị thương và một công trình lịch sử tại Limoges gần như bị phá hủy. Những tổn thất này đặt gánh nặng lên ngân sách công, doanh nghiệp và người dân địa phương.
Về chính trị, chính phủ của Tổng thống Macron phải xử lý đồng thời hai sức ép: bảo đảm an ninh và khôi phục niềm tin của người dân vào khả năng giải quyết các vấn đề kinh tế, xã hội. Việc chỉ tập trung vào biện pháp trấn áp có thể không đủ để giải quyết các nguyên nhân bất mãn, trong khi những nhượng bộ thiếu kiểm soát trước hành vi bạo lực cũng có thể làm suy yếu trật tự công cộng.
Một thách thức khác là phân biệt giữa các cuộc biểu tình hợp pháp với những nhóm lợi dụng đám đông để cướp phá, đốt phá và tấn công người khác. Cách ứng phó của chính quyền sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hạ nhiệt căng thẳng trong những ngày tới.
Hiện chưa thể kết luận rằng các vụ bạo lực tại Pháp và Italy là một làn sóng có tổ chức chung trên toàn châu Âu. Điều có thể nhận thấy là các vấn đề về giá cả, thu nhập, giáo dục và nhà ở đang tạo ra áp lực xã hội ở nhiều quốc gia, trong khi những vụ phá hoại nghiêm trọng làm gia tăng lo ngại về an ninh đô thị và sự phân cực chính trị.
Theo Reuters và Associated Press (AP), Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã lên án các hành vi bạo lực, kêu gọi người dân đoàn kết và yêu cầu xử lý những người tham gia phá hoại tài sản. Tuy nhiên, đằng sau những hình ảnh đường phố hỗn loạn là nhiều vấn đề kinh tế, xã hội và chính trị đang tạo sức ép lên chính phủ Pháp, đặc biệt khi cuộc bầu cử tổng thống tiếp theo đang đến gần.
Cửa hàng Louis Vuitton, Dior, Rolex bị tấn công giữa đám đông hỗn loạn
Những hình ảnh từ Paris, Marseille và nhiều thành phố khác cho thấy quy mô tàn phá không chỉ giới hạn ở các cuộc đụng độ giữa người biểu tình và cảnh sát. Nhiều nhóm người che mặt đã lợi dụng tình trạng hỗn loạn để đập phá cửa kính, đột nhập cửa hàng và lấy đi hàng hóa.
Tại Marseille, cửa hàng Louis Vuitton trở thành một trong những mục tiêu gây chú ý. Các đoạn video được chia sẻ trên mạng ghi lại cảnh một nhóm người sử dụng cổng kim loại để tấn công mặt tiền kính, sau đó tìm cách phá cửa vào bên trong. Nhiều mảnh kính vỡ nằm ngổn ngang trên sàn, các khu vực trưng bày hàng hóa bị xáo trộn nghiêm trọng.
Cửa hàng Christian Dior tại Paris cũng chịu thiệt hại, trong khi đồng hồ Rolex tại một cơ sở kinh doanh ở Marseille bị lấy khỏi hộp trưng bày. Một số cửa hiệu xuất hiện những dòng chữ graffiti trên mặt tiền. Các cơ sở kinh doanh thông thường, siêu thị và cửa hàng bán lẻ cũng không tránh khỏi tình trạng cướp phá.
Không khí hỗn loạn còn khiến nhiều chủ cửa hàng phải trực tiếp đối mặt với đám đông để bảo vệ tài sản. Một số video ghi lại cảnh người dân phản đối hành vi lấy hàng trái phép, nhưng những lời can ngăn không ngăn được các nhóm người tiếp tục tiến vào cửa hiệu.
Điều đáng chú ý là các vụ cướp phá diễn ra bên lề những cuộc biểu tình có nhiều người tham gia vì các yêu cầu kinh tế và xã hội. Bởi vậy, giới chức Pháp đang cố gắng phân biệt giữa quyền biểu tình ôn hòa với hành vi bạo lực, phá hoại và chiếm đoạt tài sản.
Theo Reuters, thiệt hại đã lan tới nhiều cơ sở kinh doanh trên cả nước. Riêng hệ thống siêu thị Carrefour có khoảng 50 cửa hàng bị ảnh hưởng, với tổng thiệt hại được ước tính lên tới hàng chục triệu euro. Con số này cho thấy hậu quả kinh tế của bạo loạn không chỉ nằm ở những thương hiệu xa xỉ xuất hiện trong các video lan truyền trên mạng xã hội.
Tòa thị chính Limoges cháy lớn, công trình lịch sử gần như bị phá hủy
Một trong những hình ảnh gây chấn động nhất là vụ cháy tòa thị chính tại Limoges, thành phố thuộc vùng Nouvelle-Aquitaine ở miền tây nước Pháp.
Công trình được khánh thành năm 1883, có tuổi đời 143 năm tính đến năm 2026, là một trong những biểu tượng kiến trúc và hành chính của thành phố. Tòa nhà từng tồn tại qua hai cuộc chiến tranh thế giới, nhưng bị hư hại đặc biệt nghiêm trọng trong vụ hỏa hoạn ngày 17/10.
Tòa thị chính Limoges gần như bị phá hủy
Theo các bản tin của Euronews và truyền thông Pháp, những người bị cáo buộc tham gia gây rối đã đột nhập tòa nhà rồi phóng hỏa. Ngọn lửa nhanh chóng lan lên mái, khiến phần mái sụp đổ và tháp đồng hồ mang tính biểu tượng bị phá hủy. Phần lớn công trình bị tàn phá, trong khi hoạt động tiếp nhận người dân trực tiếp tại tòa thị chính phải ngừng lại.
Đây không đơn thuần là thiệt hại đối với một trụ sở hành chính. Tòa thị chính là nơi người dân thực hiện nhiều thủ tục công, từ giấy tờ hộ tịch đến các dịch vụ hành chính thiết yếu. Việc công trình bị phá hủy khiến chính quyền địa phương phải tổ chức lại hoạt động phục vụ người dân trong điều kiện hạn chế.
Thị trưởng Limoges Guillaume Guérin cho rằng vụ tấn công có dấu hiệu được chuẩn bị trước. Ông nhận định một số người tham gia đã mang theo dụng cụ phá cửa, biết cách tiếp cận các lối vào và lợi dụng việc lực lượng an ninh phải xử lý nhiều điểm nóng cùng lúc.
Ông Guérin cũng chỉ trích công tác bảo đảm an ninh, cho rằng vụ cháy có thể đã được ngăn chặn nếu lực lượng chức năng có đủ khả năng kiểm soát tình hình. Sau vụ việc, ông yêu cầu chính phủ đưa ra cam kết hỗ trợ cụ thể để tái thiết thành phố và khôi phục trụ sở hành chính.
Thủ tướng Pháp Sébastien Lecornu cho biết chính phủ sẽ hỗ trợ xây dựng lại tòa thị chính. Ngày 18/10, các quan chức và người dân địa phương đã tập trung, tổ chức cuộc tuần hành mang tính biểu tượng tới công trình bị cháy để thể hiện sự đoàn kết và phản đối bạo lực.
Vụ hỏa hoạn tại Limoges trở thành biểu tượng cho mức độ nghiêm trọng của đợt bất ổn lần này: một công trình công cộng gắn với lịch sử thành phố bị phá hủy ngay trong làn sóng biểu tình nhằm phản đối những khó khăn trong đời sống.
Bạo lực lan rộng, cảnh sát phải đối phó với nhiều điểm nóng
Không chỉ Limoges, nhiều thành phố lớn của Pháp cũng ghi nhận các vụ đụng độ và phá hoại trong ngày 17/10.
Tại Marseille, những người đeo khẩu trang và mặc áo trùm đầu xông vào tòa thị chính, phá hoại tượng Marianne, biểu tượng của nền Cộng hòa Pháp. Tại Lyon, một văn phòng du lịch bị phóng hỏa. Ở Paris, đụng độ xảy ra tại quảng trường Place de la République và khu vực gần ga Gare du Nord, trong khi một số nhóm gây rối tìm cách tiếp cận những địa điểm nhạy cảm về an ninh.
Theo Reuters và AP, tình trạng bạo lực đã khiến lực lượng an ninh phải triển khai trên nhiều địa bàn cùng lúc. Các nhóm gây rối di chuyển nhanh, tập trung tại những khu vực khác nhau, đốt phá tài sản và đối đầu với cảnh sát. Điều này gây khó khăn cho việc điều động lực lượng để bảo vệ các công trình công cộng và khu thương mại.
Một số quan chức địa phương cho rằng những người quá khích đã lợi dụng các cuộc biểu tình đông người để thực hiện hành vi phá hoại. Tuy nhiên, các nhận định về vai trò của những nhóm chính trị cực đoan vẫn cần được phân biệt với kết quả điều tra chính thức về từng vụ việc.
Mức độ bất ổn cũng đặt ra câu hỏi về khả năng dự báo và chuẩn bị của cơ quan an ninh. Khi các cuộc biểu tình ban đầu diễn ra tương đối ôn hòa nhưng nhanh chóng chuyển thành bạo lực ở nhiều thành phố, chính quyền phải đối mặt với áp lực vừa khôi phục trật tự, vừa tránh làm gia tăng căng thẳng với những người biểu tình không tham gia phá hoại.
Hơn 2.400 người bị bắt, ông Macron kêu gọi đoàn kết
Theo số liệu được Reuters, AP và The Guardian đưa tin ngày 18/10, hơn 2.400 người đã bị bắt giữ trên toàn nước Pháp sau đợt bạo lực cuối tuần. Riêng Paris ghi nhận 855 trường hợp bị bắt. Gần 1.000 cảnh sát và nhân viên cứu hỏa bị thương theo các báo cáo được công bố, cho thấy mức độ nghiêm trọng của các cuộc đụng độ.
Trong bài phát biểu trên truyền hình tối 18/10, Tổng thống Emmanuel Macron lên án những hành vi bạo lực, đồng thời kêu gọi người dân đoàn kết. Ông nhấn mạnh cần phân biệt những người biểu tình có yêu cầu chính đáng với các nhóm sử dụng bạo lực để phá hoại tài sản và gây mất trật tự.
Nhà lãnh đạo Pháp bày tỏ sự phẫn nộ trước cảnh các cửa hàng, công trình công cộng và tòa thị chính bị tấn công. Thông điệp của ông tập trung vào việc bảo vệ các thiết chế cộng hòa, khôi phục an ninh và đưa những người chịu trách nhiệm về hành vi phá hoại ra trước pháp luật.
Chính phủ Pháp cho rằng các nhóm cực tả cực đoan và những đối tượng lợi dụng cơ hội gây rối có vai trò trong các vụ bạo lực. Trong khi đó, phe đối lập chỉ trích chính quyền về công tác chuẩn bị an ninh và cách xử lý những bất bình xã hội tích tụ trong thời gian dài.
Các tranh cãi diễn ra trong bối cảnh cuộc bầu cử tổng thống Pháp tiếp theo đang đến gần. Bất ổn đường phố vì thế không chỉ là vấn đề an ninh mà còn có thể trở thành tâm điểm của cuộc tranh luận về năng lực điều hành, chính sách kinh tế và trách nhiệm của chính phủ.
Chi phí sinh hoạt và giáo dục là những nguồn cơn bất bình
Làn sóng biểu tình tại Pháp xuất phát từ nhiều mối quan ngại, nổi bật là giá cả sinh hoạt, chất lượng dịch vụ công và tình trạng thiếu nguồn lực trong hệ thống giáo dục.
Học sinh, sinh viên và những người lao động chịu áp lực chi phí sinh hoạt đã tham gia các cuộc xuống đường với yêu cầu cải thiện điều kiện sống, tăng cường đầu tư cho trường học và xem xét lại những chính sách kinh tế của chính phủ.
Những bất bình này gợi nhớ đến phong trào Áo vàng (Gilets jaunes) bùng phát năm 2018, khi kế hoạch tăng thuế nhiên liệu châm ngòi cho các cuộc biểu tình lớn trên toàn quốc. Tuy nhiên, không nên đánh đồng hai phong trào: đợt bất ổn tháng 10/2026 có bối cảnh và thành phần tham gia riêng, còn mức độ liên quan giữa các nhóm chính trị với những vụ phá hoại vẫn cần được xác minh.
Điểm đáng lưu ý là các yêu cầu xã hội và hành vi bạo lực đã cùng xuất hiện trong một đợt huy động đông người. Khi các cuộc biểu tình bị chuyển hướng sang cướp phá, phóng hỏa và tấn công công trình công cộng, những yêu cầu ban đầu có nguy cơ bị lu mờ, đồng thời gây tổn thất cho chính cộng đồng dân cư và các doanh nghiệp tại địa phương.
Bài toán đối với chính phủ Pháp vì thế có hai vế: khôi phục trật tự và xử lý những hành vi phạm pháp, nhưng đồng thời phải tìm cách giải quyết những bất bình về kinh tế và chất lượng dịch vụ công đã khiến nhiều người xuống đường.
Bất ổn tại Italy, biểu tình về nhà ở ở Bồ Đào Nha
Bất ổn cuối tuần không chỉ xuất hiện tại Pháp. Tại Italy, các cuộc biểu tình phản đối chi phí sinh hoạt và chất lượng dịch vụ công cũng dẫn đến đụng độ tại một số thành phố, trong đó Milan là điểm nóng đáng chú ý.
Theo Reuters, ngày 18/10, cảnh sát chống bạo động tại Milan sử dụng hơi cay và vòi rồng để giải tán các nhóm người ném đồ vật, đốt phá và tấn công cửa hàng ở khu vực trung tâm, gần quảng trường Piazza del Duomo. Một số cơ sở kinh doanh bị đập vỡ kính, trong khi thùng rác và phương tiện giao thông bị phá hoại.
Các vụ việc diễn ra sau những cuộc biểu tình từ ngày 17/10 tại Milan và một số đô thị miền bắc Italy, trong đó có Bologna, Brescia, Bergamo và Turin. Giới chức Milan đã tạm giữ hơn 60 người để điều tra sau các vụ đụng độ ngày Chủ nhật; trước đó, 28 người bị bắt trong các sự việc hôm thứ Bảy.
Thủ tướng Italy Giorgia Meloni lên án hành vi lợi dụng biểu tình để tấn công lực lượng an ninh và phá hoại thành phố. Bà nhấn mạnh quyền biểu tình không đồng nghĩa với quyền phá hủy tài sản công cộng. Chính phủ Italy dự kiến tổ chức cuộc họp an ninh để bàn biện pháp ứng phó.
Tại Bồ Đào Nha, các cuộc biểu tình ở Lisbon tập trung nhiều hơn vào vấn đề nhà ở, giá thuê tăng và tiền lương không theo kịp chi phí sinh hoạt. Người biểu tình yêu cầu cải thiện thu nhập, tăng lương hưu và có giải pháp đối với chi phí nhà ở, nhiên liệu.
Dù vậy, cần phân biệt rõ tính chất các sự kiện. Tại Pháp và một số thành phố Italy, biểu tình đã đi kèm những vụ đụng độ và phá hoại nghiêm trọng. Trong khi đó, các yêu cầu về nhà ở và thu nhập tại Lisbon không đồng nghĩa với tình trạng bạo loạn tương tự.
Châu Âu đối mặt sức ép kép: Bất ổn xã hội và an ninh đô thị
Những diễn biến cuối tuần cho thấy chi phí sinh hoạt, chất lượng dịch vụ công và khả năng tiếp cận nhà ở tiếp tục là những vấn đề gây bất bình tại nhiều thành phố châu Âu. Tuy nhiên, từ bất mãn xã hội đến bạo lực không phải là một quá trình tất yếu.
Tại Pháp, hậu quả trước mắt là hàng loạt cửa hàng bị cướp phá, cơ sở kinh doanh chịu thiệt hại lớn, lực lượng an ninh bị thương và một công trình lịch sử tại Limoges gần như bị phá hủy. Những tổn thất này đặt gánh nặng lên ngân sách công, doanh nghiệp và người dân địa phương.
Về chính trị, chính phủ của Tổng thống Macron phải xử lý đồng thời hai sức ép: bảo đảm an ninh và khôi phục niềm tin của người dân vào khả năng giải quyết các vấn đề kinh tế, xã hội. Việc chỉ tập trung vào biện pháp trấn áp có thể không đủ để giải quyết các nguyên nhân bất mãn, trong khi những nhượng bộ thiếu kiểm soát trước hành vi bạo lực cũng có thể làm suy yếu trật tự công cộng.
Một thách thức khác là phân biệt giữa các cuộc biểu tình hợp pháp với những nhóm lợi dụng đám đông để cướp phá, đốt phá và tấn công người khác. Cách ứng phó của chính quyền sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hạ nhiệt căng thẳng trong những ngày tới.
Hiện chưa thể kết luận rằng các vụ bạo lực tại Pháp và Italy là một làn sóng có tổ chức chung trên toàn châu Âu. Điều có thể nhận thấy là các vấn đề về giá cả, thu nhập, giáo dục và nhà ở đang tạo ra áp lực xã hội ở nhiều quốc gia, trong khi những vụ phá hoại nghiêm trọng làm gia tăng lo ngại về an ninh đô thị và sự phân cực chính trị.
