Trào lưu uống và bôi nước tiểu để làm đẹp và chữa bệnh: Sự thật phía sau khiến nhiều người “vỡ mộng”

[Ánh Bình Minh]

Gần đây, trên mạng xã hội lan truyền nhiều nội dung cổ vũ việc tận dụng nước tiểu của chính mình để uống, bôi lên da, rửa mặt, thậm chí nhỏ vào mắt. Một số người tin rằng đây là phương pháp “tự nhiên” giúp cải thiện sức khỏe, làm đẹp da và giảm đau nhức mà không cần dùng thuốc.

Tuy nhiên, theo bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng (Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam), những quan điểm này không có cơ sở khoa học. Về bản chất, nước tiểu là sản phẩm bài tiết của thận, chứa các chất mà cơ thể cần loại bỏ, chứ không phải nguồn dưỡng chất để tái sử dụng.

Niềm tin cá nhân bị khuếch đại trên mạng

Trên các nền tảng trực tuyến, không ít người chia sẻ trải nghiệm cá nhân sau thời gian áp dụng phương pháp này, cho rằng làn da cải thiện, cơ thể nhẹ nhõm hơn. Những chia sẻ này thường gắn với xu hướng đề cao lối sống “thuận tự nhiên” và phủ nhận vai trò của y học hiện đại.

Thậm chí, có người cho rằng sự phản đối từ giới chuyên môn chứng tỏ họ đang nắm giữ “bí quyết chữa bệnh”. Theo các chuyên gia, đây là biểu hiện tâm lý phòng vệ thường gặp trong những cộng đồng tin vào các phương pháp chưa được kiểm chứng.

Trước đó, tại Việt Nam từng xuất hiện những trào lưu tương tự như uống nước tiểu để chữa ung thư, tiểu đường hay HIV/AIDS. Giới y khoa đã nhiều lần cảnh báo đây là cách làm phản khoa học, có thể gây hậu quả nghiêm trọng nếu người bệnh từ bỏ phác đồ điều trị chính thống.

Thành phần nước tiểu không phù hợp chăm sóc da

Xét về mặt sinh học, nước tiểu gồm khoảng 95% là nước, phần còn lại là urê, creatinin, muối và các sản phẩm chuyển hóa – đều là chất thải cần được loại bỏ khỏi cơ thể.

Một số ý kiến cho rằng urê có trong mỹ phẩm nên nước tiểu cũng có thể dùng để dưỡng da. Tuy nhiên, các chuyên gia nhấn mạnh rằng urê trong mỹ phẩm là dạng đã được tinh chế, kiểm soát chặt chẽ về nồng độ và độ an toàn. Ngược lại, nước tiểu chứa nhiều tạp chất và vi sinh vật.

Không những vậy, hàm lượng urê trong nước tiểu khá thấp, không đủ mang lại hiệu quả dưỡng da. Khi urê phân hủy thành amoniac, nó còn có thể gây kích ứng, làm suy yếu hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

Nguy cơ viêm nhiễm khi tiếp xúc trực tiếp

Việc sử dụng nước tiểu để tắm, rửa hay massage có thể gây ra nhiều vấn đề về da. Khi tiếp xúc với vùng da nhạy cảm hoặc có vết thương hở, các thành phần trong nước tiểu có thể dẫn đến kích ứng, viêm hoặc nhiễm trùng.

Nhiều người lầm tưởng nước tiểu hoàn toàn vô trùng. Thực tế, ngay cả ở người khỏe mạnh, nước tiểu vẫn có thể chứa vi khuẩn. Khi tiếp xúc với mắt, niêm mạc hoặc vùng da tổn thương, các vi khuẩn này có thể gây bệnh.

Đặc biệt, việc dùng nước tiểu để rửa hoặc nhỏ vào mắt được cảnh báo là cực kỳ nguy hiểm. Đây là cơ quan rất nhạy cảm, dễ bị tổn thương nếu tiếp xúc với dung dịch không vô khuẩn, có thể dẫn đến viêm kết mạc, tổn thương giác mạc và ảnh hưởng thị lực.

Uống nước tiểu đi ngược cơ chế sinh lý

Một số người còn uống nước tiểu với mục đích “thanh lọc cơ thể”. Theo các bác sĩ, điều này đi ngược lại cơ chế sinh lý tự nhiên.

Khi đưa nước tiểu trở lại cơ thể, các chất thải đã được đào thải sẽ phải tiếp tục được xử lý, làm tăng gánh nặng cho thận. Hệ quả có thể là rối loạn điện giải và ảnh hưởng đến tim mạch, đặc biệt ở những người có bệnh nền.

Ngoài ra, nếu người dùng đang sử dụng thuốc, nước tiểu có thể chứa các chất chuyển hóa của thuốc. Việc hấp thu lại những chất này có thể làm thay đổi hiệu quả điều trị và làm tăng nguy cơ gặp tác dụng phụ.