Kế toán bối rối: mặt hàng này VAT 8% hay 10%? Vì sao chuyện giảm thuế VAT lại khó hiểu vậy?

[Hue Hoang]

Anh chị cho em hỏi mặt hàng Mỹ phẩm có đc giảm thế còn 8% ko ạ?

Anh/chị cho em hỏi với ạ, công ty em sản xuất sản phẩm Vỏ tủ điện, thang máng cáp, tủ điện (làm từ tole thép, cắt dập mài sơn tráng phủ kim loại-> tạo ra sp) theo nghị định 174/2025 có được giảm thuế 10% xuống 8% không ạ?

Trên mạng, tôi bắt gặp rất nhiều câu hỏi như vậy trong các hội nhóm kế toán.

Ban đầu tôi cứ nghĩ do mọi người chưa cập nhật chính sách thuế mới, nhưng càng xem nhiều thì tôi lại thấy, hiện tượng này phản ánh một sự lúng túng rất thật, không chỉ ở người dân mà cả trong giới kế toán, người bán hàng và doanh nghiệp.

Tôi tự hỏi, tại sao lại khó hiểu đến thế? Thuế VAT từ 10% giảm còn 8% nghe có vẻ đơn giản, chỉ là một mức ưu đãi rõ ràng. Nhưng khi đọc kỹ các quy định gần đây như Nghị định 180/2024/NĐ-CP, tôi mới hiểu lý do của sự rối ren: chính sách giảm thuế không áp dụng cho tất cả hàng hóa, mà chỉ chọn lọc một số nhóm ngành, sản phẩm cụ thể. Và danh sách các mặt hàng được giảm thì dài dằng dặc, toàn là tên kỹ thuật và mã số HS rất khó tra nếu không quen.

Càng khó hơn nữa là có nhiều sản phẩm, dịch vụ tên gọi giống nhau nhưng thuế suất khác nhau. Ví dụ minh họa một cái máy in bình thường có thể được giảm còn 8%, nhưng máy in chuyên dụng cho ngành công nghiệp lại vẫn phải chịu 10%. Dịch vụ vận tải hành khách có thể được giảm, nhưng vận tải hàng hóa thì không. Những khác biệt này không được phổ biến rộng rãi, dẫn đến tình trạng người bán thì ghi sai hóa đơn, người mua thì không biết đúng sai, kế toán thì phải dò từng dòng nghị định.

Tôi nghĩ gốc rễ vấn đề nằm ở chỗ chính sách thì đúng, nhưng cách truyền đạt đến người dân và doanh nghiệp lại chưa dễ dàng. Khi một quy định đụng đến hàng nghìn loại hàng hóa mà không có một công cụ tra cứu dễ hiểu, thì việc người ta phải “lên mạng hỏi” là điều tất yếu. Không ai đủ thời gian để ngồi đọc cả phụ lục hàng trăm trang chỉ để biết món hàng mình bán có được giảm thuế hay không.

Vậy giải pháp là gì? Theo tôi, Nhà nước nên sớm công bố một công cụ tra cứu đơn giản, có thể là website hoặc app, nơi người dùng chỉ cần gõ tên hàng hóa là biết ngay thuế suất áp dụng, có được giảm không, áp dụng từ thời gian nào đến thời gian nào. Các phần mềm hóa đơn điện tử cũng cần tự động cập nhật thuế suất đúng theo từng mặt hàng, thay vì để người lập hóa đơn tự chọn bằng tay. Quan trọng hơn, nên có tài liệu đơn giản hóa, như dạng bảng tóm tắt hoặc sơ đồ. để các doanh nghiệp nhỏ, cửa hàng, hộ cá thể cũng có thể tiếp cận dễ dàng.

Tôi tin rằng nếu làm tốt việc này, những câu hỏi kiểu “mặt hàng này có được giảm không” sẽ dần biến mất khỏi các diễn đàn kế toán và hội nhóm mua bán. Vì lúc đó, ai cũng có thể tự tra, tự biết, và không phải hoang mang trước một thứ tưởng như rất rõ ràng: thuế suất trên hóa đơn.

 

[Son Luong Thanh]

sao không giảm đông loạt mà lại chỉ có nhóm ngành hàng nào đó nhỉ