Đoạn Video
Ảnh
Ánh Bình Minh
Thành viên nổi tiếng
Nhiều hãng tin lớn như AP News, Reuters, Washington Post, El País xác nhận: Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã sa thải toàn bộ 22 thành viên của Hội đồng Khoa học Quốc gia - cơ quan độc lập giám sát Quỹ Khoa học Quốc gia (NSF), đơn vị tài trợ chủ chốt cho các nghiên cứu khoa học công tại Mỹ.
Các thành viên nhận được email từ Văn phòng Nhân sự Tổng thống, thông báo việc chấm dứt nhiệm vụ “có hiệu lực ngay lập tức”, nhưng không nêu lý do cụ thể. Theo thông tin từ Washington, các thành viên NSB đã nhận được email từ Nhà Trắng vào ngày 24/4, thông báo việc chấm dứt tư cách thành viên của họ có hiệu lực ngay lập tức. Đây được xem là diễn biến mới nhất trong căng thẳng giữa chính quyền Tổng thống Trump và giới khoa học, khi ngân sách dành cho nghiên cứu đang bị thu hẹp xuống mức thấp nhất trong nhiều thập niên.
NSB được thành lập từ năm 1950, có nhiệm vụ tư vấn cho Tổng thống và Quốc hội về chính sách khoa học, phê duyệt các khoản tài trợ lớn và định hướng chiến lược cho NSF - cơ quan quản lý khoảng 9 tỷ USD ngân sách nghiên cứu mỗi năm. Các thành viên của NSB thường là nhà khoa học, kỹ sư hàng đầu từ học thuật và công nghiệp, với nhiệm kỳ 6 năm so le để đảm bảo tính độc lập và liên tục. Tuy nhiên, cơ quan này đã chịu áp lực lớn kể từ khi ông Trump bước vào nhiệm kỳ hai. Chính quyền đã hủy bỏ hoặc đình chỉ gần 1.400 khoản tài trợ do thay đổi định hướng chính sách.
Nhiều nhà khoa học và chính trị gia chỉ trích đây là động thái mang tính chính trị, làm suy yếu hệ thống khoa học của Mỹ. Một số nghị sĩ cho rằng việc sa thải có thể nhằm mở đường bổ nhiệm những người trung thành, làm giảm tính độc lập của NSB.
Các tổ chức học thuật (như Hiệp hội các đại học Mỹ) bày tỏ lo ngại về việc NSF đang không có giám đốc trong thời gian dài, hệ thống tư vấn khoa học bị suy yếu nghiêm trọng.
Việc sa thải diễn ra trong bối cảnh Chính quyền Tổng thống Trump nhiều lần đề xuất cắt hơn 50% ngân sách NSF, dù Quốc hội trước đó đã ngăn chặn. Được thành lập từ năm 1950, NSF tài trợ cho nhiều lĩnh vực khoa học quan trọng như điện toán lượng tử hay vi sinh vật học. Trong năm ngoái, NSF cũng chấm dứt hàng trăm khoản tài trợ đang có hiệu lực và cấp mới với tốc độ chậm nhất trong ít nhất 35 năm. Đồng thời, cơ quan này mất khoảng 30% nhân sự do sa thải hoặc buộc nghỉ hưu, trong khi giám đốc do ông Trump bổ nhiệm cũng đã từ chức.
Chính quyền Tổng thống Trump trước đó từng đề xuất cắt giảm hơn một nửa ngân sách gần 9 tỷ USD của NSF. Tuy nhiên, nhờ nỗ lực vận động của NSB, Quốc hội đã giữ mức tài trợ cho nghiên cứu khoa học gần như không thay đổi.
Phản ứng trước quyết định này, ông Willie E. May - thành viên hội đồng quản trị NSB và Phó Hiệu trưởng Đại học Morgan State (bang Maryland) - bày tỏ sự thất vọng, dù cho rằng đây không phải điều quá bất ngờ. Ông nhận định chính phủ đang từng bước làm suy yếu hệ thống tư vấn khoa học, trong đó NSF chỉ là một trong những cơ quan chịu ảnh hưởng gần đây.
Trong khi đó, bà Marvi Matos Rodriguez cho biết bà nhận được thông báo chấm dứt nhiệm vụ ngay khi đang xem xét một báo cáo dài 80 trang phục vụ công việc của hội đồng. Bà nhấn mạnh rằng nhiệm kỳ 6 năm của các thành viên NSB được thiết kế nhằm đảm bảo tính liên tục, giúp họ thực hiện những mục tiêu dài hạn và có tác động thực chất, vượt lên trên các biến động chính trị.
Giới chuyên gia cảnh báo việc giải thể toàn bộ NSB có thể làm mất cơ chế giám sát độc lập đối với NSF, làm tăng nguy cơ chính trị hóa các quyết định khoa học, ảnh hưởng đến vị thế khoa học - công nghệ của Mỹ trong dài hạn.
Các nguồn tin quốc tế nhìn nhận đây là một quyết định đột ngột, gây tranh cãi mạnh và có thể tạo ra tác động sâu rộng đến hệ sinh thái nghiên cứu khoa học của Mỹ. Điểm đáng chú ý nhất là việc sa thải toàn bộ một hội đồng độc lập trong một lần, điều hiếm thấy trong cấu trúc quản trị khoa học liên bang, đặc biệt khi chưa có giải thích chính thức từ Nhà Trắng.
Các thành viên nhận được email từ Văn phòng Nhân sự Tổng thống, thông báo việc chấm dứt nhiệm vụ “có hiệu lực ngay lập tức”, nhưng không nêu lý do cụ thể. Theo thông tin từ Washington, các thành viên NSB đã nhận được email từ Nhà Trắng vào ngày 24/4, thông báo việc chấm dứt tư cách thành viên của họ có hiệu lực ngay lập tức. Đây được xem là diễn biến mới nhất trong căng thẳng giữa chính quyền Tổng thống Trump và giới khoa học, khi ngân sách dành cho nghiên cứu đang bị thu hẹp xuống mức thấp nhất trong nhiều thập niên.
NSB được thành lập từ năm 1950, có nhiệm vụ tư vấn cho Tổng thống và Quốc hội về chính sách khoa học, phê duyệt các khoản tài trợ lớn và định hướng chiến lược cho NSF - cơ quan quản lý khoảng 9 tỷ USD ngân sách nghiên cứu mỗi năm. Các thành viên của NSB thường là nhà khoa học, kỹ sư hàng đầu từ học thuật và công nghiệp, với nhiệm kỳ 6 năm so le để đảm bảo tính độc lập và liên tục. Tuy nhiên, cơ quan này đã chịu áp lực lớn kể từ khi ông Trump bước vào nhiệm kỳ hai. Chính quyền đã hủy bỏ hoặc đình chỉ gần 1.400 khoản tài trợ do thay đổi định hướng chính sách.
Nhiều nhà khoa học và chính trị gia chỉ trích đây là động thái mang tính chính trị, làm suy yếu hệ thống khoa học của Mỹ. Một số nghị sĩ cho rằng việc sa thải có thể nhằm mở đường bổ nhiệm những người trung thành, làm giảm tính độc lập của NSB.
Các tổ chức học thuật (như Hiệp hội các đại học Mỹ) bày tỏ lo ngại về việc NSF đang không có giám đốc trong thời gian dài, hệ thống tư vấn khoa học bị suy yếu nghiêm trọng.
Việc sa thải diễn ra trong bối cảnh Chính quyền Tổng thống Trump nhiều lần đề xuất cắt hơn 50% ngân sách NSF, dù Quốc hội trước đó đã ngăn chặn. Được thành lập từ năm 1950, NSF tài trợ cho nhiều lĩnh vực khoa học quan trọng như điện toán lượng tử hay vi sinh vật học. Trong năm ngoái, NSF cũng chấm dứt hàng trăm khoản tài trợ đang có hiệu lực và cấp mới với tốc độ chậm nhất trong ít nhất 35 năm. Đồng thời, cơ quan này mất khoảng 30% nhân sự do sa thải hoặc buộc nghỉ hưu, trong khi giám đốc do ông Trump bổ nhiệm cũng đã từ chức.
Chính quyền Tổng thống Trump trước đó từng đề xuất cắt giảm hơn một nửa ngân sách gần 9 tỷ USD của NSF. Tuy nhiên, nhờ nỗ lực vận động của NSB, Quốc hội đã giữ mức tài trợ cho nghiên cứu khoa học gần như không thay đổi.
Phản ứng trước quyết định này, ông Willie E. May - thành viên hội đồng quản trị NSB và Phó Hiệu trưởng Đại học Morgan State (bang Maryland) - bày tỏ sự thất vọng, dù cho rằng đây không phải điều quá bất ngờ. Ông nhận định chính phủ đang từng bước làm suy yếu hệ thống tư vấn khoa học, trong đó NSF chỉ là một trong những cơ quan chịu ảnh hưởng gần đây.
Trong khi đó, bà Marvi Matos Rodriguez cho biết bà nhận được thông báo chấm dứt nhiệm vụ ngay khi đang xem xét một báo cáo dài 80 trang phục vụ công việc của hội đồng. Bà nhấn mạnh rằng nhiệm kỳ 6 năm của các thành viên NSB được thiết kế nhằm đảm bảo tính liên tục, giúp họ thực hiện những mục tiêu dài hạn và có tác động thực chất, vượt lên trên các biến động chính trị.
Giới chuyên gia cảnh báo việc giải thể toàn bộ NSB có thể làm mất cơ chế giám sát độc lập đối với NSF, làm tăng nguy cơ chính trị hóa các quyết định khoa học, ảnh hưởng đến vị thế khoa học - công nghệ của Mỹ trong dài hạn.
Các nguồn tin quốc tế nhìn nhận đây là một quyết định đột ngột, gây tranh cãi mạnh và có thể tạo ra tác động sâu rộng đến hệ sinh thái nghiên cứu khoa học của Mỹ. Điểm đáng chú ý nhất là việc sa thải toàn bộ một hội đồng độc lập trong một lần, điều hiếm thấy trong cấu trúc quản trị khoa học liên bang, đặc biệt khi chưa có giải thích chính thức từ Nhà Trắng.
