Đoạn Video
Ảnh
NguyễN Thao
Thành viên nổi tiếng
Gan là cơ quan thầm lặng nhưng đảm nhiệm hàng trăm chức năng sống còn của cơ thể. Tuy nhiên, chỉ những thói quen diễn ra mỗi ngày như ăn uống dư thừa, uống rượu bia thường xuyên hay lạm dụng thuốc bổ gan cũng có thể khiến cơ quan này bị tổn thương nghiêm trọng.
Gan đóng vai trò chuyển hóa chất dinh dưỡng, dự trữ năng lượng, sản xuất dịch mật, chuyển hóa thuốc và đào thải độc tố. Theo ThS.BS Dương Thị Phượng, khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Đại học Y Dược - cơ sở Linh Đàm, một lá gan khỏe mạnh không chỉ hoạt động hiệu quả mà còn không xuất hiện các tổn thương kéo dài dẫn đến viêm gan, gan nhiễm mỡ, xơ hóa hoặc xơ gan.
Tuy nhiên, số người mắc các bệnh lý về gan đang có xu hướng gia tăng, trong đó nguyên nhân chủ yếu đến từ lối sống thiếu lành mạnh.
Tình trạng này kéo dài không chỉ làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ mà còn gây rối loạn chuyển hóa, tiền đái tháo đường và đái tháo đường. Những người thừa cân, béo phì hoặc duy trì chế độ ăn nhiều năng lượng trong thời gian dài là nhóm có nguy cơ cao.
Bên cạnh đó, rượu bia vẫn là một trong những tác nhân gây tổn thương gan hàng đầu. Việc sử dụng đồ uống có cồn thường xuyên khiến tế bào gan liên tục bị phá hủy, làm tăng nguy cơ viêm gan do rượu, xơ hóa và cuối cùng có thể tiến triển thành xơ gan nếu không được kiểm soát.
Các bác sĩ khuyến cáo mỗi người nên hạn chế rượu bia, giảm tiêu thụ nước ngọt, thực phẩm nhiều đường và chất béo, đồng thời duy trì cân nặng hợp lý, tăng cường vận động để bảo vệ chức năng gan.
Thực tế, gan chính là cơ quan đảm nhận việc chuyển hóa hầu hết các loại thuốc và thực phẩm bổ sung. Việc sử dụng kéo dài hoặc không cần thiết có thể khiến gan phải hoạt động nhiều hơn, làm tăng nguy cơ tổn thương gan do thuốc.
Đáng lo ngại, không ít người còn tự ý sử dụng thuốc nam, thuốc bắc hoặc thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc với mong muốn bồi bổ sức khỏe. Một số sản phẩm có thể chứa dược chất hoặc corticoid chưa được công bố, buộc gan phải chuyển hóa liên tục và làm gia tăng nguy cơ tổn thương nếu sử dụng trong thời gian dài.
Các chuyên gia khuyến nghị người dân chỉ nên sử dụng thuốc hoặc thực phẩm bổ sung khi có chỉ định của bác sĩ, đồng thời lựa chọn những sản phẩm đã được nghiên cứu lâm sàng và có cơ sở khoa học rõ ràng.
Bên cạnh đó, việc tầm soát viêm gan B, viêm gan C định kỳ cũng rất cần thiết để phát hiện sớm bệnh và điều trị kịp thời, góp phần bảo vệ lá gan khỏe mạnh lâu dài.
Gan đóng vai trò chuyển hóa chất dinh dưỡng, dự trữ năng lượng, sản xuất dịch mật, chuyển hóa thuốc và đào thải độc tố. Theo ThS.BS Dương Thị Phượng, khoa Dinh dưỡng, Bệnh viện Đại học Y Dược - cơ sở Linh Đàm, một lá gan khỏe mạnh không chỉ hoạt động hiệu quả mà còn không xuất hiện các tổn thương kéo dài dẫn đến viêm gan, gan nhiễm mỡ, xơ hóa hoặc xơ gan.
Tuy nhiên, số người mắc các bệnh lý về gan đang có xu hướng gia tăng, trong đó nguyên nhân chủ yếu đến từ lối sống thiếu lành mạnh.
Đường, chất béo và rượu bia là 'bộ ba' bào mòn lá gan
Theo các chuyên gia, chế độ ăn nhiều đường, tinh bột tinh chế và chất béo kết hợp với ít vận động là nguyên nhân phổ biến dẫn đến gan nhiễm mỡ. Khi cơ thể hấp thụ nhiều năng lượng hơn nhu cầu, phần dư thừa sẽ được chuyển thành triglyceride và tích tụ trong tế bào gan.Tình trạng này kéo dài không chỉ làm tăng nguy cơ gan nhiễm mỡ mà còn gây rối loạn chuyển hóa, tiền đái tháo đường và đái tháo đường. Những người thừa cân, béo phì hoặc duy trì chế độ ăn nhiều năng lượng trong thời gian dài là nhóm có nguy cơ cao.
Bên cạnh đó, rượu bia vẫn là một trong những tác nhân gây tổn thương gan hàng đầu. Việc sử dụng đồ uống có cồn thường xuyên khiến tế bào gan liên tục bị phá hủy, làm tăng nguy cơ viêm gan do rượu, xơ hóa và cuối cùng có thể tiến triển thành xơ gan nếu không được kiểm soát.
Các bác sĩ khuyến cáo mỗi người nên hạn chế rượu bia, giảm tiêu thụ nước ngọt, thực phẩm nhiều đường và chất béo, đồng thời duy trì cân nặng hợp lý, tăng cường vận động để bảo vệ chức năng gan.
Đừng lạm dụng thuốc 'bổ gan', 'thải độc gan'
Hiện nay, trên thị trường xuất hiện nhiều sản phẩm được quảng cáo với công dụng "bổ gan", "mát gan", "thải độc gan". Tuy nhiên, theo ThS.BS Dương Thị Phượng, đến nay vẫn chưa có đủ bằng chứng khoa học chứng minh những sản phẩm này có thể cải thiện chức năng gan ở người khỏe mạnh.
Thực tế, gan chính là cơ quan đảm nhận việc chuyển hóa hầu hết các loại thuốc và thực phẩm bổ sung. Việc sử dụng kéo dài hoặc không cần thiết có thể khiến gan phải hoạt động nhiều hơn, làm tăng nguy cơ tổn thương gan do thuốc.
Đáng lo ngại, không ít người còn tự ý sử dụng thuốc nam, thuốc bắc hoặc thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc với mong muốn bồi bổ sức khỏe. Một số sản phẩm có thể chứa dược chất hoặc corticoid chưa được công bố, buộc gan phải chuyển hóa liên tục và làm gia tăng nguy cơ tổn thương nếu sử dụng trong thời gian dài.
Các chuyên gia khuyến nghị người dân chỉ nên sử dụng thuốc hoặc thực phẩm bổ sung khi có chỉ định của bác sĩ, đồng thời lựa chọn những sản phẩm đã được nghiên cứu lâm sàng và có cơ sở khoa học rõ ràng.
Lối sống lành mạnh vẫn là 'liều thuốc' tốt nhất cho gan
Theo các chuyên gia, không có loại thuốc nào có thể thay thế một lối sống khoa học trong việc bảo vệ gan. Duy trì chế độ ăn cân bằng, hạn chế rượu bia, kiểm soát cân nặng, tập luyện thể dục đều đặn và theo dõi định kỳ các chỉ số đường huyết, mỡ máu sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc các bệnh lý về gan.Bên cạnh đó, việc tầm soát viêm gan B, viêm gan C định kỳ cũng rất cần thiết để phát hiện sớm bệnh và điều trị kịp thời, góp phần bảo vệ lá gan khỏe mạnh lâu dài.
